AI phá vỡ rào cản ngôn ngữ, mở hướng mới cho dạy và học ngoại ngữ

Từ bài toán ngoại ngữ trong lớp học

Theo Nghị định 222/2025/NĐ-CP ngày 8/8/2025 về việc dạy và học bằng tiếng nước ngoài, trong đó ưu tiên một số lĩnh vực như toán học, khoa học tự nhiên, công nghệ và tin học. Tuy nhiên, thực tế triển khai đặt ra yêu cầu về năng lực ngoại ngữ của đội ngũ giáo viên.

Từ bài toán đó, DHTE và VoiceTube hai đơn vị vừa công bố hợp tác phát triển hệ sinh thái sản phẩm tích hợp AI gồm VoiceTube Hero và Alo - TransLive, hướng tới đồng thời hai nhu cầu: học ngoại ngữ và giao tiếp đa ngôn ngữ.

Hệ sinh thái được phát triển với sự cố vấn và chỉ đạo chuyên môn kỹ thuật của GS.TSKH Nguyễn Đình Đức, nguyên Chủ tịch Hội đồng Trường Đại học Công nghệ, ĐHQGHN. Giai đoạn đầu tập trung vào tiếng Anh và tiếng Trung; giai đoạn tiếp theo dự kiến phát triển thêm tiếng Nhật và tiếng Hàn Quốc.

Đáng chú ý, một trong những bài toán được đặt ra không chỉ là giúp học sinh học ngoại ngữ tốt hơn, mà còn hỗ trợ các nhà trường từng bước triển khai việc dạy và học một số môn học bằng tiếng nước ngoài.

Từ bài toán đó, VoiceTube Herođược phát triển theo hướng kết hợp tiếng Anh giao tiếp với tiếng Anh chuyên ngành, tập trung vào các lĩnh vực Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học và Khoa học tự nhiên.

Ông Nguyễn Huy Hoàn, Giám đốc công ty TNHH DH Technology & Education (DHTE) nhận định: "Chúng tôi tin rằng công nghệ và AI sẽ đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc nâng cao chất lượng dạy và học ngoại ngữ cũng như mở rộng cơ hội hợp tác quốc tế thông qua sản phẩm dịch theo thời gia thực. Hợp tác cùng VoiceTube trong việc phát triển Hệ sinh thái tích hợp AI là bước đi chiến lược nhằm mở rộng khả năng tiếp cận các giải pháp công nghệ chất lượng cao tại Việt Nam. Chúng tôi kỳ vọng nền tảng sẽ hỗ trợ trong giáo dục hiệu quả hơn, đồng thời giúp người dân cũng như doanh nghiệp có cơ hội hội nhập quốc tế hiệu quả hơn."

Thay vì chỉ học từ vựng và cấu trúc câu riêng lẻ, người học có thể tiếp cận tiếng Anh thông qua các tình huống đời sống, học tập và công sở; đồng thời luyện các thuật ngữ, khái niệm chuyên ngành gắn với nội dung sách giáo khoa. AI có khả năng phát hiện, sửa lỗi phát âm, ngữ điệu và ngữ pháp trong quá trình luyện tập, đồng thời phân tích năng lực để cá nhân hóa nội dung học.

AI trở thành “người đối thoại” trong quá trình học

Điểm đáng chú ý của mô hình này nằm ở việc AI không chỉ đóng vai trò là kho nội dung mà trở thành một đối tượng tương tác trực tiếp với người học.

Trong quá trình luyện giao tiếp, người học có thể hội thoại trực tiếp với AI, thực hành trong môi trường ít áp lực hơn và nhận phản hồi ngay trong lúc luyện tập. Công nghệ đồng thời hướng tới việc rèn phản xạ, hạn chế thói quen dịch từng câu từ tiếng Việt sang tiếng Anh trước khi nói.

Cách tiếp cận này cho thấy một sự thay đổi đáng chú ý trong việc ứng dụng AI vào giáo dục: AI không thay thế người dạy, mà tạo thêm một môi trường để người học được thực hành nhiều hơn và nhận phản hồi nhanh hơn.

Đối với tiếng Trung, hệ thống được thiết kế theo khung 6 bậc HSK, kết hợp học và thi thử. Người học có thể làm bài kiểm tra đầu vào để xác định điểm xuất phát từ HSK1 đến HSK5, học từ mới trực tiếp qua video và được AI hỗ trợ chấm chữ, thanh điệu, gợi ý sửa khẩu hình để chuẩn bị cho phần thi HSKK.

Khi AI không chỉ giúp học mà còn giúp “nói chuyện”

Nếu VoiceTube Hero tập trung vào quá trình học, thì Alo - TransLive hướng tới một bài toán trực tiếp hơn: làm thế nào để hai người sử dụng hai ngôn ngữ khác nhau vẫn có thể giao tiếp với nhau gần như theo thời gian thực?

Trong môi trường lớp học, giáo viên có thể giảng bằng tiếng Việt trong khi học sinh tiếp nhận bằng tiếng Anh; ở chiều ngược lại, học sinh phản hồi bằng tiếng Anh và giáo viên tiếp nhận bằng tiếng Việt. Hệ thống được công bố có độ chính xác trên 95% và độ trễ tối đa khoảng 1-3 giây, tùy thuộc cấu hình phần cứng và hạ tầng mạng.

Theo GS.TSKH Nguyễn Đình Đức, giá trị của việc phát triển ứng dụng không chỉ nằm ở khả năng nhận diện, sửa lỗi phát âm hay hỗ trợ luyện tập ngoại ngữ, mà quan trọng hơn là giúp người dạy và người học vượt qua tâm lý e ngại khi giao tiếp bằng tiếng Anh.

Từ chỗ ngại nói vì sợ sai, người học có thể bắt đầu nói để được sửa; từ chỗ thiếu tự tin khi giao tiếp, giáo viên có thêm công cụ để luyện tập. Khi đó, AI không thay người thầy đứng lớp, mà trở thành một “người bạn tập luyện” phía sau lớp học, giúp cả thầy và trò tự tin hơn trên hành trình sử dụng ngoại ngữ.

Hai ứng dụng chuyên biệt được giới thiệu gồm Hiểu Đọc, sử dụng Speech-to-Text, và Hiểu Nghe, sử dụng Speech-to-Speech.

Ứng dụng Hiểu Đọc (App dịch Speech-to-Text)

• Tự động nhận diện và dịch trực tiếp giọng nói tiếng Anh, tiếng Trung thành văn bản tiếng Việt (và ngược lại) với độ chính xác cao.
• Màn hình hiển thị đồng thời văn bản gốc và bản dịch để cả hai bên cùng theo dõi.
• Lịch sử chuyển đổi được lưu trữ an toàn, cho phép xem lại, tra cứu và ôn tập từ vựng.

Ứng dụng Hiểu Nghe (App dịch Speech-to-Speech)

• Hoạt động như một phiên dịch viên thực thụ: một người nói tiếng Việt, loa phát ra tiếng Anh hoặc tiếng Trung cho người nghe và ngược lại.
• Song song với âm thanh, màn hình hiển thị văn bản của cả hai ngôn ngữ.
• Giữ nguyên vẹn ngữ điệu, cảm xúc và thuật ngữ chuyên môn của người nói.

Từ lớp học đến hội nghị: AI mở rộng không gian giao tiếp

Không dừng ở giáo dục, công nghệ dịch theo thời gian thực còn được định hướng phục vụ các hội nghị, cuộc họp và tình huống giao tiếp thực tế.

Alo - TransLive hỗ trợ ba ngôn ngữ Trung - Anh - Việt, hướng tới việc giảm sự phụ thuộc vào rào cản ngôn ngữ trong những cuộc trao đổi có nhiều bên tham gia. Người dùng có thể sử dụng dịch vụ theo gói phút mà không bị ràng buộc bởi thuê bao; sản phẩm hiện đã phát triển tính năng Speech-to-Text.

Ứng dụng Alo - TransLive (App dịch theo thời gian thực) giúp phá vỡ rào cản ngôn ngữ, kết nối mọi cuộc trò chuyện và được sử dụng trong hội nghị, giao tiếp và các tình huống thực tế, hỗ trợ ba ngôn ngữ Trung – Anh – Việt.

Các tính năng nổi bật của sản phẩm:

• Phục vụ hội nghị, giao tiếp và hỗ trợ trao đổi trong các tình huống thực tế.
• Mua trực tiếp theo gói phút sử dụng, không ràng buộc thuê bao.
• Hiện đã phát triển tính năng Speech-to-Text — dịch giọng nói sang văn bản.

Từ ứng dụng AI đến một hệ sinh thái ngôn ngữ

Từ góc nhìn này, AI trong giáo dục không chỉ là câu chuyện của một phần mềm hay một công cụ hỗ trợ học tập. Giá trị lớn hơn nằm ở khả năng hình thành một hệ sinh thái công nghệ giải quyết đồng thời nhiều mắt xích: học ngoại ngữ, luyện thi, phát triển năng lực chuyên ngành, hỗ trợ giảng dạy và kết nối giao tiếp đa ngôn ngữ.

DHTE hiện giới thiệu là một trong những đơn vị tiên phong phát triển và ứng dụng AI trong giáo dục tại Việt Nam, cung cấp các giải pháp công nghệ phục vụ đào tạo, học tập và khảo thí tiếng Anh. Trong khi đó, VoiceTube là doanh nghiệp EdTech tập trung vào các giải pháp học ngoại ngữ trên nền tảng công nghệ và nội dung số, với hơn 10 năm phát triển và định hướng ứng dụng video thực tế cùng AI vào việc học tiếng Anh.

Nếu ngôn ngữ từng được xem là “cánh cửa” bước vào thế giới, thì AI đang tạo thêm những chiếc cầu để con người đi qua cánh cửa ấy dễ dàng hơn. Khi công nghệ có thể giúp người học luyện tập, giúp giáo viên giảng dạy và giúp những người khác ngôn ngữ hiểu nhau gần như tức thời, AI đang dần chuyển từ một khái niệm công nghệ thành một công cụ phục vụ trực tiếp cho giáo dục và hội nhập.

Truy cập website để tìm hiểu thêm về VoiceTube: https://hero-vn.voicetube.com/