Trong bối cảnh chuyển đổi số lan tỏa sâu rộng, Cà Mau đang nỗ lực tái cấu trúc hệ thống giáo dục theo hướng hiện đại, linh hoạt và hội nhập. Hội thảo do UBND tỉnh phối hợp với Đại học Cần Thơ tổ chức đã gợi mở nhiều giải pháp đột phá, đồng thời khẳng định quyết tâm nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, tạo nền tảng cho phát triển nguồn nhân lực trong giai đoạn mới.

Ngày 16/4, UBND tỉnh Cà Mau phối hợp với Đại học Cần Thơ tổ chức hội thảo “Kiến tạo giáo dục trong kỷ nguyên số nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo Cà Mau”.
Phát biểu khai mạc, GS.TS Trần Ngọc Hải, Phó Hiệu trưởng Đại học Cần Thơ, nhấn mạnh trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0 diễn ra mạnh mẽ, chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc mọi lĩnh vực đời sống xã hội. Trong đó, giáo dục và đào tạo không chỉ chịu tác động trực tiếp mà còn trở thành động lực thúc đẩy phát triển.
Các chủ trương của Đảng cùng các nghị quyết trụ cột của Trung ương như Nghị quyết 71 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; Nghị quyết 52 về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đã đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục theo hướng tiên phong, hiện đại và hội nhập quốc tế.
Đối với Cà Mau, việc nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần tạo đột phá trong phát triển nguồn nhân lực, thúc đẩy kinh tế - xã hội và hiện thực hóa các mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh trong giai đoạn mới.
“Trong bối cảnh mới, với sứ mạng mới, tầm nhìn mới, động lực và nguồn lực mới, Đại học Cần Thơ cam kết sẽ tiếp tục đồng hành cùng tỉnh Cà Mau trong đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ, nhằm góp phần thúc đẩy phát triển toàn diện của địa phương trong thời gian tới”, GS.TS Trần Ngọc Hải nhấn mạnh.
Tại hội thảo, nhiều chuyên gia, nhà quản lý giáo dục đã thẳng thắn chỉ ra những hạn chế mang tính cấu trúc của giáo dục Cà Mau.
PGS.TS Huỳnh Anh Huy, Hiệu trưởng Trường Sư phạm (Đại học Cần Thơ) cho rằng hệ thống giáo dục địa phương vẫn đối mặt với tình trạng thiếu hụt và mất cân đối đội ngũ, chênh lệch điều kiện dạy học giữa các vùng, cùng áp lực chuyển đổi số ngày càng lớn.
“Giáo dục Cà Mau đang đứng trước một ‘điểm chuyển’: Đã có nền tảng nhưng chưa tạo được đột phá. Vấn đề đặt ra không chỉ là mở rộng quy mô, mà quan trọng hơn là tái cấu trúc toàn diện hệ thống theo hướng hiện đại, linh hoạt, cân đối và thích ứng với kỷ nguyên số.
Đối với Cà Mau, việc nắm bắt và vận dụng đúng các xu thế giáo dục trong kỷ nguyên mới không chỉ là yêu cầu tất yếu, mà còn là cơ hội để tạo ra bước phát triển mang tính đột phá, rút ngắn khoảng cách và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực”, PGS.TS Huỳnh Anh Huy nhận định.
Cùng quan điểm, GS.TS Nguyễn Thành Tiên, Phó Hiệu trưởng Trường Khoa học tự nhiên (Đại học Cần Thơ) nhấn mạnh vai trò của giáo dục STEM (phương thức giáo dục tích hợp liên môn Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật, Toán học) trong bối cảnh mới. Theo ông, giáo dục không còn đơn thuần là truyền thụ tri thức tĩnh mà trở thành động lực then chốt giúp địa phương thích ứng với biến động không ngừng.
Ông cho rằng, giáo dục STEM trong kỷ nguyên số là một hành trình liên tục đổi mới. Để tạo đột phá, Cà Mau không thể đi theo lối mòn mà cần có sự phân hóa rõ nét trong triển khai, từ đó hình thành đội ngũ nhân lực có tư duy chiến lược, giỏi kỹ năng thực hành công nghệ.
Từ thực tiễn và yêu cầu phát triển, các đại biểu đã đề xuất nhiều giải pháp mang tính chiến lược nhằm nâng cao chất lượng giáo dục của tỉnh.
Trọng tâm là phát triển giáo dục trong kỷ nguyên số gắn với chuyển đổi số quốc gia; nâng cao năng lực số và ngoại ngữ cho học sinh, sinh viên; thúc đẩy giáo dục STEM/STEAM, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo trong nhà trường.
Bên cạnh đó, việc xây dựng xã hội học tập, thúc đẩy học tập suốt đời cũng được xem là yếu tố quan trọng để thích ứng với bối cảnh mới. Đổi mới quản lý nhà nước về giáo dục, hiện đại hóa quản trị nhà trường, phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số là những nhiệm vụ then chốt.
Đặc biệt, đầu tư hạ tầng số đồng bộ, bền vững được xác định là nền tảng để triển khai hiệu quả các mô hình giáo dục mới. Tỉnh cần đẩy mạnh xã hội hóa giáo dục, mở rộng hợp tác quốc tế nhằm tận dụng nguồn lực và kinh nghiệm tiên tiến.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Nguyễn Minh Luân đánh giá: “Các tham luận và ý kiến trao đổi không chỉ làm rõ yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục mà còn đề xuất nhiều giải pháp mang tính đột phá, từ phát triển năng lực số, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo, thúc đẩy dạy và học ngoại ngữ, đến triển khai các mô hình giáo dục tiên tiến như STEM/STEAM gắn với nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo”.
Theo lãnh đạo tỉnh Cà Mau, những nội dung tại hội thảo sẽ là cơ sở quan trọng để hoàn thiện đề án nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo. Tỉnh cam kết cụ thể hóa thành các chương trình, nhiệm vụ và giải pháp thiết thực, phù hợp với điều kiện thực tiễn, nhằm tạo chuyển biến rõ nét và bền vững.
Trước đó, tối 15/4, UBND tỉnh Cà Mau và Đại học Cần Thơ tổ chức lễ ký kết thỏa thuận hợp tác toàn diện giai đoạn 2026–2030 nhằm nâng cao hiệu quả liên kết trong đào tạo, nghiên cứu khoa học và phát triển kinh tế - xã hội.
Báo cáo tổng kết hợp tác giai đoạn 2022-2025, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Cà Mau Nguyễn Văn Nguyên cho biết, hai bên đã triển khai 11 nhiệm vụ khoa học cấp tỉnh với tổng kinh phí hơn 14 tỷ đồng, cùng 14 đề tài cấp cơ sở. Các hoạt động này góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp, thủy sản, với nhiều mô hình ứng dụng hiệu quả như nuôi tôm siêu thâm canh, nuôi cá sặc rằn, cá đồng.
Song song đó, công tác đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực đạt nhiều kết quả tích cực với hơn 1.000 sinh viên tốt nghiệp đại học, hàng trăm thạc sĩ, tiến sĩ và hàng chục nghìn lượt người được bồi dưỡng chuyên môn, ngoại ngữ.
Tuy nhiên, lãnh đạo ngành giáo dục cũng thẳng thắn nhìn nhận phạm vi hợp tác vẫn chưa tương xứng với tiềm năng, chủ yếu tập trung ở một số lĩnh vực nhất định.
Trên cơ sở đó, thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2026-2030 hướng đến phát triển toàn diện và mang tính chiến lược hơn, tập trung vào đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao; phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; thúc đẩy các ngành kinh tế và tăng cường hội nhập quốc tế.
Với quyết tâm đổi mới và cách tiếp cận bài bản, Cà Mau đang từng bước kiến tạo nền giáo dục hiện đại, thích ứng với kỷ nguyên số. Những giải pháp được đề xuất không chỉ mang tính lý luận mà còn gắn chặt với thực tiễn, mở ra cơ hội để địa phương bứt phá, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và phát triển bền vững trong giai đoạn tới.