Gửi bình luận
Những ngày cận Tết, khi học sinh bắt đầu nôn nao đón xuân, nhiều nhà trường chọn cách giữ nhịp học tập bằng các hoạt động trải nghiệm, đổi mới tiết học và đồng hành sát sao với các lớp cuối cấp.
Tại Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học & THCS Trà Vân (xã Trà Vân, TP Đà Nẵng), sân trường rộn ràng hơn thường lệ với các hoạt động vẽ tranh, giáo dục STEM, trang trí lớp học, dựng cây nêu, giao lưu cồng chiêng, văn nghệ và trò chơi dân gian.
Ông Nguyễn Khắc Điệp - Hiệu trưởng nhà trường cho biết, chuỗi hoạt động này được thiết kế nhằm tạo không khí vui tươi, gần gũi với văn hóa bản địa, qua đó giúp học sinh thêm hứng thú đến trường trong những ngày thời tiết lạnh và tâm lý dễ “nghỉ Tết sớm”.
Theo ông Điệp, với học sinh ở địa bàn còn nhiều khó khăn, nếu chỉ yêu cầu học trò đến lớp bằng mệnh lệnh hành chính sẽ khó đạt hiệu quả lâu dài. Điều quan trọng là tạo cho các em cảm giác mỗi ngày đến trường đều có điều mới mẻ, đáng chờ đợi. Khi đã có niềm vui, việc duy trì chuyên cần trở nên nhẹ nhàng hơn.
Với đặc thù trường bán trú, việc giữ học sinh ở lại trường trong những ngày giáp Tết còn gắn với câu chuyện sinh hoạt hằng ngày. Giáo viên quản sinh phối hợp chặt chẽ với giáo viên chủ nhiệm để nắm bắt tâm tư, kịp thời động viên những học sinh nhớ nhà hoặc có ý định xin nghỉ sớm. Các bữa ăn được điều chỉnh phù hợp thời tiết, tăng thêm món nóng, giúp học sinh đảm bảo sức khỏe.
Cùng với hoạt động trải nghiệm, Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học & THCS Trà Vân áp dụng cách dạy học linh hoạt. Giáo viên tăng cường động viên, khuyến khích, cộng điểm quá trình; hạn chế gây áp lực bằng bài tập hay kiểm tra dồn dập. Với học sinh yếu, thầy cô dành thời gian kèm cặp, hỗ trợ trực tiếp để các em không nản lòng trong giai đoạn này.
Không chỉ chú trọng việc học, nhà trường còn chăm lo đời sống học sinh bán trú. Dịp này, trường dự kiến tổ chức gói khoảng 200 - 250 đòn bánh tét để học sinh mang về vui xuân. Cùng đó, nhiều suất quà từ các trường đại học và nhà hảo tâm được trao cho học sinh khó khăn, tiếp thêm động lực để các em gắn bó với trường lớp.
Tại Trường THCS Hồ Nghinh (phường Hải Châu, TP Đà Nẵng), Tổ Khoa học tự nhiên vừa tổ chức chương trình “Đố vui để học” dành cho học sinh khối 6 với hình thức các câu hỏi ngắn gọn, sinh động, xoay quanh kiến thức môn học và hiểu biết xã hội.
Nhờ cách tổ chức gần gũi, học sinh không còn cảm giác “đi thi” mà chủ động tham gia theo nhóm, cùng trao đổi và đưa ra đáp án. Không khí lớp học vì thế trở nên sôi nổi hơn, các em vừa ôn lại kiến thức đã học, vừa rèn kỹ năng làm việc nhóm, giao tiếp và sự tự tin trước tập thể. Những tràng pháo tay cổ vũ, nhiều phần quà nhỏ mang tính động viên đã tạo thêm động lực để học sinh tích cực tham gia.
Ở khu vực đô thị, bài toán giữ nhịp học tập lại đặt ra theo cách khác. Không thiếu điều kiện học tập, song học sinh dễ bị cuốn vào không khí lễ hội, mua sắm cuối năm và các hoạt động ngoài lớp học. Vì vậy, Trường THCS Nguyễn Huệ (phường Hải Châu, TP Đà Nẵng) xác định rõ vai trò của giáo viên chủ nhiệm và giáo viên bộ môn trong việc duy trì kỷ cương lớp học.
Theo ông Võ Thanh Phước - Hiệu trưởng nhà trường, thay vì siết chặt bằng hình thức kỷ luật cứng nhắc, nhà trường lựa chọn cách làm mềm dẻo nhưng nhất quán. Việc kiểm tra bài vở được tăng cường theo hướng khuyến khích: Ưu tiên điểm thường xuyên; những bài có điểm thấp được giáo viên ghi nhận, theo dõi trước khi cập nhật chính thức. Học sinh được tạo cơ hội phát biểu xây dựng bài để “cải thiện” điểm, qua đó duy trì động lực học tập mà không chịu áp lực quá mức.
Ở cấp tổ chuyên môn, các nhóm giáo viên chủ động rà soát tiến độ chương trình, thống nhất nội dung trọng tâm cần hoàn thành trước Tết để tránh dồn ép sau kỳ nghỉ. Một số môn học được điều chỉnh kế hoạch dạy học theo hướng tăng thời lượng luyện tập trên lớp, giúp học sinh củng cố kiến thức ngay trong tiết học.
Ông Phước cho rằng, giữ nhịp học tập không chỉ là trách nhiệm cá nhân giáo viên mà là sự phối hợp đồng bộ giữa tổ chuyên môn, giáo viên chủ nhiệm và ban giám hiệu. Khi kế hoạch được thống nhất, học sinh cũng cảm nhận rõ sự nghiêm túc của thầy cô trong dạy học - kiểm tra và đánh giá, từ đó hình thành ý thức tự giác.
Cùng đó, sự phối hợp với phụ huynh được đẩy mạnh nhằm tránh kéo dài tâm lý nghỉ lễ. Giáo viên chủ nhiệm thường xuyên trao đổi để gia đình nhắc nhở con em chú ý bài vở, giữ nền nếp sinh hoạt và không để kỳ nghỉ làm ảnh hưởng đến nền tảng kiến thức đã tích lũy.
“Ngay sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, học sinh bước vào kiểm tra giữa kỳ; riêng khối 9 phải tăng tốc chương trình để kịp xác nhận hoàn thành chương trình THCS trước 30/4. Vì vậy, nhà trường quán triệt tinh thần không lơ là trong toàn bộ đội ngũ sư phạm và yêu cầu ổn định nền nếp ngay từ những ngày đầu quay lại lớp”, ông Phước nhấn mạnh.
Từ thực tiễn giảng dạy, cô Trần Thị Thương - giáo viên môn Toán, Trường THCS Tây Sơn (phường Hòa Cường, TP Đà Nẵng) chia sẻ, giữ được sự tập trung của học sinh giai đoạn này đòi hỏi sự kiên trì và tinh tế. Với những học sinh tích cực phát biểu, hoàn thành tốt bài tập được cộng điểm khuyến khích vào quá trình học.
Với các em có điểm kiểm tra chưa đạt, giáo viên cần tạo điều kiện để cải thiện nếu thể hiện tinh thần cầu tiến. Những điểm tốt ngay khi bắt đầu những tiết học đầu tiên của học kỳ II sẽ là động lực để các em học sinh duy trì sự hứng thú và tính tự giác.
Ở vai trò giáo viên chủ nhiệm lớp 9, cô Thương chủ động “tách” chuyện Tết ra khỏi tiết học chính khóa, dành không gian chia sẻ vào giờ sinh hoạt hoặc hoạt động trải nghiệm để đảm bảo tiết Toán diễn ra nghiêm túc.
Theo cô, chương trình môn Toán có dung lượng kiến thức lớn, trong khi học sinh đang chuẩn bị cho kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10. Ngay sau Tết là những bài kiểm tra quan trọng. Nếu buông lỏng vài tuần trước Tết, học sinh dễ bị hổng kiến thức và khó lấy lại nhịp học tập. “Giữ được kỷ luật học tập trước Tết sẽ giúp các em không bị ‘trật nhịp’ khi quay lại trường”, cô Thương chia sẻ.
Tại Trường THPT Lý Sơn (Quảng Ngãi), không khí học tập nghiêm túc vẫn được duy trì trong những ngày cận Tết. Theo ông Huỳnh Văn Long - Hiệu trưởng nhà trường, tình trạng nghỉ học sớm hầu như không còn, nhờ chính sách hỗ trợ kịp thời và sự đồng thuận cao từ phụ huynh.
Các hoạt động phong trào được tổ chức gọn nhẹ để không ảnh hưởng đến việc dạy và học. Với học sinh lớp 12, nhà trường chủ động tăng tiết từ sớm, tập trung ôn hai môn bắt buộc là Toán và Ngữ văn vào các buổi học trái buổi, trung bình mỗi môn 2 tiết/tuần. Những môn còn lại được bố trí linh hoạt theo điều kiện cơ sở vật chất.
Việc triển khai ôn tập trước kỳ nghỉ giúp học sinh giữ nhịp học tập liên tục, tránh “độ trễ” sau Tết và tạo tâm thế chủ động cho giai đoạn nước rút. Giáo viên theo sát tiến độ từng lớp, kịp thời điều chỉnh kế hoạch ôn tập với những nhóm học sinh có năng lực khác nhau. Theo ông Long, khi nhà trường, gia đình và học sinh cùng thống nhất mục tiêu, việc duy trì nền nếp không còn là áp lực đơn thuần mà trở thành sự tự giác từ mỗi em.
Trường THPT Cẩm Lệ (phường Cẩm Lệ, TP Đà Nẵng) đã chủ động xây dựng lộ trình ôn tập từ sớm, tập trung ưu tiên nhóm học sinh có nguy cơ trượt tốt nghiệp. Chia sẻ của Hiệu trưởng Nguyễn Thị Minh Huệ, từ 2/2, các lớp ôn tập 2 môn Toán và Ngữ văn được triển khai cho những học sinh có nguy cơ trượt tốt nghiệp. Tiếp đó, từ ngày 9/2, nhà trường mở rộng ôn tập 8 môn lựa chọn, tổ chức linh hoạt cả trực tiếp và trực tuyến cho đến sát ngày thi. Cách làm này giúp học sinh chủ động thời gian ôn luyện, đồng thời vẫn đảm bảo được sự theo dõi thường xuyên của giáo viên.
Song song với củng cố kiến thức, yếu tố tâm lý cũng được Trường THPT Cẩm Lệ đặc biệt chú trọng. Ngay sau sơ kết học kỳ I, nhà trường lồng ghép các hoạt động văn hóa dân gian, dự kiến tổ chức cắm trại đầu tháng 3 để tạo không gian vui chơi lành mạnh cho học sinh. Khi được giải tỏa áp lực đúng cách, các em sẽ dễ dàng quay lại trạng thái tập trung cho học tập.
Công tác hỗ trợ học sinh được Trường THPT Cẩm Lệ triển khai theo hướng phân hóa. Ngoài nhóm có nguy cơ trượt tốt nghiệp, nhà trường duy trì bồi dưỡng đội tuyển học sinh giỏi, tăng cường tài liệu và tổ chức sửa bài trực tuyến. Các lớp phụ đạo cho học sinh khối 10 và 11 ở các môn Toán, Vật lí, Hóa học cũng được duy trì nhằm hạn chế tình trạng hổng kiến thức từ sớm.
Trường THPT Cẩm Lệ phát huy vai trò “cầu nối” của đội ngũ cán bộ lớp, Bí thư chi đoàn, lớp trưởng và lớp phó học tập được mời họp định kỳ để phản ánh kịp thời tình hình học tập, nền nếp của từng lớp cũng như tâm tư, nguyện vọng của học sinh.
Thông qua kênh này, những em có biểu hiện lơ là được phát hiện sớm, từ đó giáo viên chủ nhiệm phối hợp với gia đình để cùng điều chỉnh, hỗ trợ. Với cách làm đồng bộ từ tổ chức ôn luyện, chăm sóc tâm lý đến quản lý nền nếp, nhà trường kỳ vọng học sinh giữ vững phong độ trong giai đoạn nước rút, tự tin bước vào các kỳ thi quan trọng của năm học.
Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học & THCS Trà Vân chủ động làm việc với UBND xã Trà Vân và các trưởng thôn để thống nhất phương án vận động học sinh ra lớp sau Tết. Danh sách học sinh có nguy cơ bỏ học được rà soát từ trước kỳ nghỉ, giao cụ thể cho từng giáo viên phụ trách theo dõi. Nhờ chuẩn bị sớm, nhiều năm gần đây, tỷ lệ học sinh quay lại trường sau Tết luôn đạt trên 98%, tạo nền tảng ổn định cho việc dạy học.
