Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ phối hợp với tỉnh Vĩnh Long phát triển 9 chuỗi giá trị ngành hàng chủ lực, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ xanh và chuyển đổi số vào sản xuất, quản lý. Đặc biệt, hai bên ưu tiên xây dựng Chợ Lách thành trung tâm giống và hoa kiểng quốc gia, tạo động lực tăng trưởng mới cho địa phương.

Chiều 1/11, tại Vĩnh Long, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân và Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Trần Trí Quang ký Chương trình phối hợp phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phục vụ phát triển kinh tế-xã hội tỉnh Vĩnh Long giai đoạn 2026–2030.
Chương trình cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, lấy nhu cầu thực tiễn và hiệu quả ứng dụng làm trọng tâm, hướng đến giải quyết các bài toán phát triển kinh tế, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm, doanh nghiệp.
Một trong những nội dung trọng tâm của chương trình là hỗ trợ phát triển 9 chuỗi giá trị ngành hàng chủ lực của Vĩnh Long, gồm dừa, hoa kiểng, lúa gạo, tôm càng xanh, sầu riêng, nghêu, sò huyết, cá tra và cua biển.
Đặc biệt, hai bên ưu tiên phát triển chuỗi giá trị hoa kiểng, hướng tới xây dựng Chợ Lách trở thành trung tâm giống và hoa kiểng quốc gia. Cùng với nghiên cứu, ứng dụng công nghệ chọn tạo giống, tỉnh sẽ được hỗ trợ phát triển thương hiệu “Chợ Lách - Thủ phủ cây giống, hoa kiểng”, gắn với truy xuất nguồn gốc, thương mại hóa sản phẩm và mở rộng thị trường.
Đối với các ngành hàng chủ lực, hoạt động phối hợp tập trung nghiên cứu, chuyển giao công nghệ trong nuôi trồng, bảo quản, chế biến sâu và tận dụng phụ phẩm, nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm.
Hai bên dự kiến lựa chọn từ 12 đến 15 doanh nghiệp, hợp tác xã nòng cốt tham gia nghiên cứu, ứng dụng và tiếp nhận công nghệ; phấn đấu mỗi chuỗi giá trị chủ lực có ít nhất một mô hình ứng dụng hiệu quả, có khả năng thương mại hóa và nhân rộng.
Đáng chú ý, chương trình ưu tiên các công nghệ tiên tiến như vi sinh, sản xuất vaccine, thu hồi và lưu trữ carbon; ứng dụng thiết bị bay không người lái (UAV) trong giám sát nông nghiệp, tài nguyên và môi trường.
Đối với khu vực ven biển, hai bên phối hợp nghiên cứu giải pháp cấp nước phục vụ sản xuất, sinh hoạt trong mùa khô; công nghệ xử lý khí thải từ hoạt động chế biến dừa, phát triển kinh tế biển và năng lượng tái tạo.
Trong lĩnh vực xuất khẩu nông sản, Bộ Khoa học và Công nghệ hỗ trợ tỉnh Vĩnh Long nâng cao năng lực phòng thử nghiệm theo tiêu chuẩn ISO/IEC 17025:2017, đáp ứng yêu cầu kiểm nghiệm các chỉ tiêu Cadimi (Cd), Auramine O (Vàng O) đối với sầu riêng và những chỉ tiêu chất lượng khác theo yêu cầu thị trường nhập khẩu.

Chương trình phối hợp dành sự quan tâm đáng kể cho việc ứng dụng AI, công nghệ số trong quản lý tài nguyên, môi trường và điều hành phát triển kinh tế-xã hội.
Theo đó, tỉnh Vĩnh Long sẽ thí điểm từ 2 đến 3 ứng dụng AI phục vụ tổng hợp, phân tích, dự báo và hỗ trợ chỉ đạo, điều hành. Đồng thời, nghiên cứu tích hợp dữ liệu quan trắc, vệ tinh, UAV và hệ thống thông tin địa lý (GIS) để cảnh báo hạn mặn, triều cường, sạt lở bờ sông, bờ biển; hỗ trợ quản lý vùng trồng, vùng nuôi.
Đây là những hướng ứng dụng gắn trực tiếp với yêu cầu thích ứng biến đổi khí hậu, bảo vệ sản xuất và đời sống người dân tại địa phương.
Trong phát triển chính quyền số, hai bên phối hợp hoàn thiện kho dữ liệu dùng chung, nền tảng kết nối, chia sẻ dữ liệu phục vụ Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh (IOC) của tỉnh.
Năm 2027, chương trình dự kiến thí điểm mô hình chuyển đổi số tại 2 xã, phường, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Cùng với đó là thúc đẩy mở rộng vùng phủ sóng 5G, nâng cao chất lượng Internet và khả năng tiếp cận dịch vụ số của người dân, nhất là vùng nông thôn, vùng đồng bào dân tộc.
Đối với doanh nghiệp, hợp tác xã, chương trình hỗ trợ ứng dụng công nghệ số trong quản trị, sản xuất, kinh doanh, truy xuất nguồn gốc, thương mại điện tử và logistics; phấn đấu xây dựng ít nhất 3 mô hình chuyển đổi số tiêu biểu theo ngành để đánh giá, nhân rộng.
Bộ Khoa học và Công nghệ cũng phối hợp định hướng công nghệ triển khai Trung tâm dữ liệu và hạ tầng nội dung số của Đài Phát thanh và Truyền hình Vĩnh Long, hướng tới xây dựng trung tâm dữ liệu hiện đại hàng đầu khu vực.
Điểm đáng chú ý của chương trình là các nội dung phối hợp được cụ thể hóa thành nhiệm vụ có sản phẩm, lộ trình và đơn vị chủ trì, thay vì chỉ dừng lại ở định hướng nghiên cứu.
Giai đoạn 2026–2027, hai bên đặt mục tiêu đào tạo, bồi dưỡng khoảng 140 nhân lực; kết nối khoảng 20 chuyên gia từ các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp; hình thành 5 nhóm chuyên gia liên ngành và triển khai tối thiểu 20 nhiệm vụ nghiên cứu, ứng dụng công nghệ có doanh nghiệp tham gia.
Trong phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, chương trình chú trọng hỗ trợ doanh nghiệp tiếp nhận, làm chủ công nghệ, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, phát triển tài sản trí tuệ và xây dựng thương hiệu sản phẩm đặc trưng của địa phương.
Đối với Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số của tỉnh Vĩnh Long, mục tiêu đặt ra là đáp ứng tiêu chí trung tâm đổi mới sáng tạo cấp tỉnh vào năm 2028, hướng tới cấp quốc gia năm 2030; đồng thời hỗ trợ phát triển, thương mại hóa từ 10 đến 15 sản phẩm khoa học và công nghệ.
Để bảo đảm hiệu quả triển khai, Bộ Khoa học và Công nghệ có trách nhiệm hướng dẫn chuyên môn, cơ chế, chính sách, kết nối chuyên gia, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp. UBND tỉnh Vĩnh Long chủ động xác định các bài toán thực tiễn, bố trí nguồn lực và xây dựng phương án ứng dụng.
Đặc biệt, trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày ký kết, Sở Khoa học và Công nghệ Vĩnh Long chủ trì, phối hợp với Văn phòng Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các đơn vị liên quan xây dựng, trình UBND tỉnh ban hành kế hoạch triển khai chương trình.
Hai bên sẽ định kỳ đánh giá kết quả hằng năm, ưu tiên các nhiệm vụ có địa chỉ ứng dụng, sản phẩm cụ thể và khả năng nhân rộng, tránh trùng lặp, dàn trải.
Thông qua chương trình phối hợp giai đoạn 2026–2030, Vĩnh Long hướng tới đưa khoa học, công nghệ trở thành động lực phát triển các ngành hàng chủ lực, giải quyết những vấn đề thực tiễn trong sản xuất và đời sống, nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội nhanh và bền vững.