Đã đóng đủ BHXH nhưng nghỉ việc trước tuổi, người lao động có được nhận lương hưu ngay?

Câu 1: Từ ngày 1/7/2025, điều kiện tối thiểu về số năm đóng BHXH để được hưởng lương hưu đã giảm xuống còn bao nhiêu năm?

A. Đủ 10 năm.

B. Đủ 12 năm.

C. Đủ 15 năm. ✓

D. Đủ 20 năm.

Giải thích: Theo Luật Bảo hiểm xã hội mới có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, điều kiện tối thiểu về thời gian tham gia BHXH để hưởng lương hưu đã được điều chỉnh giảm từ 20 năm xuống còn 15 năm đối với cả lao động nam và lao động nữ. Quy định này nhằm tạo cơ hội cho những người tham gia BHXH muộn hoặc có quá trình đóng gián đoạn dễ dàng tiếp cận với lưới an sinh xã hội khi về già. Tuy nhiên, bên cạnh số năm đóng, người lao động vẫn cần phải đáp ứng điều kiện về tuổi nghỉ hưu theo Bộ luật Lao động.

Đáp án đúng là: C. Đủ 15 năm.

Câu 2: Nếu đã đóng đủ số năm BHXH nhưng nghỉ việc khi chưa đủ tuổi và không thuộc diện hưu sớm, người lao động phải làm gì?

A. Nhận tiền hỗ trợ thất nghiệp vĩnh viễn.

B. Bảo lưu thời gian đóng BHXH đến khi đủ tuổi. ✓

C. Đóng phạt vì nghỉ việc trước độ tuổi quy định.

D. Bắt buộc phải rút bảo hiểm xã hội một lần.

Giải thích: Cơ quan BHXH Việt Nam khẳng định việc đóng đủ số năm BHXH tối thiểu không đồng nghĩa với việc người lao động được nhận lương hưu ngay lập tức nếu chưa đạt độ tuổi nghỉ hưu theo quy định. Do đó, đối với những trường hợp đã đóng đủ từ 20 năm BHXH trở lên nhưng quyết định nghỉ việc trước tuổi, nếu không thuộc diện được nghỉ hưu sớm theo pháp luật quy định, người lao động sẽ được bảo lưu thời gian đóng BHXH cho đến khi đạt đủ số tuổi quy định mới bắt đầu được hưởng lương hưu hằng tháng.

Đáp án đúng là: B. Bảo lưu thời gian đóng BHXH đến khi đủ tuổi.

Câu 3: Người lao động đóng đủ 20 năm BHXH vẫn được nghỉ hưu sớm với mức thấp hơn nếu bị suy giảm khả năng lao động tối thiểu từ bao nhiêu phần trăm?

A. Suy giảm từ 61% trở lên. ✓

B. Suy giảm từ 71% trở lên.

C. Suy giảm từ 81% trở lên.

D. Suy giảm từ 91% trở lên.

Giải thích: Pháp luật quy định một số trường hợp đặc thù được phép nghỉ hưu sớm hơn tuổi quy định, bao gồm người làm nghề độc hại, nguy hiểm, làm việc tại vùng đặc biệt khó khăn hoặc bị suy giảm sức khỏe. Cụ thể, người lao động đã tích lũy đủ 20 năm đóng BHXH nhưng chưa đến tuổi nghỉ hưu theo lộ trình thông thường vẫn có thể được giải quyết hưởng lương hưu hằng tháng (với tỷ lệ hưởng thấp hơn do nghỉ sớm) nếu bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.

Đáp án đúng là: A. Suy giảm từ 61% trở lên.

Câu 4: Trường hợp người lao động đồng thời đủ điều kiện hưởng lương hưu và hưởng BHXH một lần thì quyền lợi được giải quyết thế nào?

A. Bắt buộc phải nhận lương hưu hằng tháng.

B. Bắt buộc phải nhận bảo hiểm xã hội một lần.

C. Chỉ được nhận 50% lương hưu và 50% một lần.

D. Được chủ động lựa chọn một trong hai hình thức. ✓

Giải thích: Một trong những điểm đáng chú ý của Luật BHXH mới (Khoản 6 Điều 70) là việc tôn trọng quyền tự quyết của người tham gia an sinh xã hội. Trong trường hợp người lao động đã đạt các tiêu chuẩn và đồng thời đủ điều kiện để hưởng lương hưu hằng tháng lẫn hưởng bảo hiểm xã hội một lần, hệ thống pháp luật cho phép họ được toàn quyền chủ động lựa chọn hình thức nhận lương hưu hằng tháng để bảo đảm cuộc sống lâu dài hoặc nhận toàn bộ trợ cấp BHXH một lần.

Đáp án đúng là: D. Được chủ động lựa chọn một trong hai hình thức.

Câu 5: Trong năm 2026, lao động nữ đóng đủ 20 năm BHXH sẽ được hưởng mức lương hưu bằng bao nhiêu phần trăm mức bình quân tiền lương tháng?

A. Mức 45%.

B. Mức 55%. ✓

C. Mức 65%.

D. Mức 75%.

Giải thích: Cách tính mức hưởng lương hưu được phân định theo giới tính và số năm đóng. Lao động nữ được tính bằng 45% cho 15 năm đóng BHXH đầu tiên, sau đó mỗi năm đóng thêm được cộng 2%, tối đa đạt 75%. Đối với lao động nam, mức 45% tương ứng với 20 năm đóng. Theo công thức quy định này, lao động nữ nghỉ hưu vào năm 2026 nếu tích lũy đủ 20 năm đóng BHXH sẽ nhận mức lương hưu bằng 55% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm (15 năm đầu tính 45%, 5 năm tiếp theo tăng thêm 10%).

Đáp án đúng là: B. Mức 55%.