Phân tích phổ điểm các môn thi, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức, ĐHQG Hà Nội nhận định: tỷ lệ điểm giỏi giảm hẳn, thể hiện đề phân hóa tốt.

Cụ thể, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức cho biết: với môn Ngữ văn, tỷ lệ điểm giỏi (từ 7 trở lên), năm ngoái là 65,4%, những năm trước cũng là 64 - 62%. “Nói nôm na tức 10 người thì có 6,5 người giỏi Văn”, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức chia sẻ.
Năm nay, tỷ lệ giỏi Ngữ văn chỉ còn 35%. Điều này cho thấy sự phân hóa đề thi môn Ngữ văn đã có sự chuyển biến rất rõ rệt.
Môn Toán, tỷ lệ điểm 8 năm ngoái thấp hơn, tỷ lệ điểm giỏi chưa đến 5%, nhưng năm nay tỷ lệ đó đạt khoảng 11%. Những năm trước ở trong mức trên dưới 10%.
Tương tự như vậy, điểm giỏi của các môn Lí, Hóa, Sinh, đặc biệt là môn Sinh cũng duy trì tỷ lệ ổn định, khoảng trên dưới 10% trong nhiều năm liền. Đây là những tín hiệu cho thấy có sự phân hóa rất tốt.
Môn Địa lí, năm ngoái và nhiều năm trước có những "mưa điểm 10" và rất nhiều điểm giỏi, thì năm nay tỷ lệ điểm giỏi chỉ trên 2%.
Bên cạnh tỷ lệ điểm giỏi từ 8 trở lên, chúng ta cũng thấy được tỷ lệ điểm dưới trung bình. Môn Ngữ văn có tỷ lệ điểm dưới trung bình thấp nhất 15%. Môn Toán, môn Vật lý tỷ lệ dưới trung bình là 42%. Môn Tin học tỷ lệ dưới trung bình là 24%. Môn Hóa học tỷ lệ dưới trung bình là hơn 27%. Môn Địa lí tỷ lệ dưới trung bình là 50%. Môn Lịch sử tỷ lệ dưới trung bình trên 30%.
“Chúng ta đang mong muốn một Kỳ thi tốt nghiệp THPT có thể phục vụ xét tuyển đại học một cách công bằng, khách quan và chính xác, để các em không phải làm quá nhiều bài thi khác nhau, để các trường đại học có thể yên tâm tuyển sinh. Tôi cho rằng, năm nay có sự cải tiến rất tốt về sự phân hóa chất lượng đề thi, thể hiện bằng việc không còn "mưa điểm giỏi” và tỷ lệ điểm trung bình cao”, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức nhận định.
Cùng với nguyên nhân tích cực là phân hóa đề thi, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức cho rằng, còn một nguyên nhân khác là chúng ta đã mạnh dạn hướng tới việc học thật, nhân tài thật và thông qua đó đánh giá đúng được thực lực, năng lực của thí sinh.
Với kết quả như vậy, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức với tư cách là một giáo sư đại học và đã từng làm công tuyển sinh của các trường đại học cho rằng, hoàn toàn có thể yên tâm sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT để tuyển sinh đại học.
Với phân tích điểm thi của các môn cũng như tổ hợp của các khối, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức dự đoán năm nay các trường top trên, các ngành "hot", điểm sẽ giảm khoảng từ 1 đến 3 điểm. Đặc biệt năm nay khối C00 điểm sẽ giảm nhiều. Với những tổ hợp khác biên độ dao động khoảng 1 điểm và sẽ ổn định ở mức từ 15 đến 20 điểm.
Nhìn vào phổ điểm năm nay, có thể nhận thấy tỷ lệ các môn STEM điểm dưới trung bình vẫn khá cao. Điều này đòi hỏi cần phải tiếp tục tăng cường thời lượng và tăng cường đổi mới giáo dục STEM.

Một điểm nữa không thể không nhắc đến, đó là môn Tiếng Anh. Môn Tiếng Anh từ năm ngoái đến năm nay là môn tự chọn. Tỷ lệ điểm dưới trung bình môn Tiếng Anh năm ngoái là 45%, năm nay là 50%.
Những năm trước đó, môn Tiếng Anh cũng luôn luôn có tỷ lệ dưới trung bình ở mức cao: 42%, 44%. Điều này cho thấy mặc dù đã có rất nhiều tích cực trong việc giảng dạy tiếng Anh và đang tiến tới giảng dạy tiếng Anh như ngôn ngữ thứ hai trong trường học, nhưng về tổng thể mặt bằng chung toàn quốc, Tiếng Anh vẫn cần phải đầu tư, đổi mới phương pháp mạnh mẽ hơn nữa để các em có một hành trang hội nhập quốc tế.
Trong các môn, Ngữ văn vẫn là môn có tỷ lệ điểm giỏi nhiều nhất và tỷ lệ điểm dưới trung bình ít nhất. Chúng ta cần quan tâm hơn nữa tới việc ra đề và đánh giá để môn Ngữ văn không chỉ kiểm tra lại kiến thức các em đã học ở bậc THPT, mà Văn là "người".
Chúng ta có bồi dưỡng về năng lực tư duy, thể lực, trí lực nhưng phải bồi dưỡng cả tâm hồn, tình cảm, cách học văn và văn hóa đọc cho thế hệ trẻ hôm nay nữa. Có như vậy mới đào tạo được con người "vừa hồng vừa chuyên".
Việc đổi mới ra đề thi môn Ngữ văn, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức cho rằng nên có sự cải tiến mạnh mẽ hơn nữa.
Sẽ có câu hỏi đặt ra là với tỷ lệ tốt nghiệp rất cao thì cần thi tốt nghiệp THPT để làm gì? Theo GS.TSKH Nguyễn Đình Đức, Kỳ thi tốt nghiệp THPT rất là quan trọng.
Thứ nhất, thông qua việc ôn luyện, thi cử đó, các em có dịp đánh giá, ôn tập lại kiến thức để chuẩn bị hành trang kết thúc những năm học phổ thông bước vào đời.
Thứ hai, kỳ thi là căn cứ rất quan trọng để xét tuyển đại học, giảm tốn kém cho thí sinh, phụ huynh, cho các trường và đáp ứng ngày càng tốt hơn mục tiêu "2 trong 1".
Thứ ba, từ phổ điểm và kết quả thi tốt nghiệp THPT, Bộ GD&ĐT có sự đối sánh giữa các môn, các địa phương, các vùng miền, và thậm chí đối sánh giữa điểm thi tốt nghiệp THPT với học bạ.
Đây là những chỉ số rất quan trọng để cơ quan quản lý nhà nước quản lý chất lượng. Thông qua các chỉ số này, các địa phương, các trường, đội ngũ giáo viên và cả học sinh, phụ huynh xem xét lại hoạt động giảng dạy, học tập, định hướng môn học. Đó như một cảnh báo để đầu tư, đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập, đổi mới kiểm tra đánh giá. Tôi cho rằng chỉ số và ý nghĩa của kì thi này là vô cùng to lớn.
“Với những góc độ phân tích như vậy, tôi đánh giá năm nay, công tác ra đề thi, coi thi, chấm thi và đến thời điểm công bố kết quả thi, Kỳ thi tốt nghiệp THPT đã thành công”, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức đánh giá.