Từ năm nay, sinh viên quốc tế phải tham gia Kỳ thi Đánh giá năng lực học thuật Trung Quốc (CSCA), trong đó toán là môn bắt buộc, nếu muốn giành học bổng từ Chính phủ Trung Quốc.
Theo lộ trình, kỳ thi CSCA sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc đối với sinh viên nhận học bổng Chính phủ Trung Quốc, áp dụng cho các khóa nhập học từ tháng 9/2026. Trong đó, Toán học là môn thi chung đối với tất cả ứng viên, bao gồm cả những người đăng ký theo học các ngành nghệ thuật và khoa học xã hội – nhân văn.
Đến năm 2028, kỳ thi này dự kiến áp dụng đối với toàn bộ ứng viên quốc tế đăng ký chương trình cử nhân.
CSCA chủ yếu được tổ chức theo hình thức trực tuyến với sự giám sát từ xa, đồng thời một số quốc gia sẽ bố trí điểm thi trực tiếp nhằm tạo điều kiện cho thí sinh.
Ông Richard Coward, Giám đốc điều hành tổ chức Global Admissions - đơn vị hỗ trợ sinh viên quốc tế nộp hồ sơ vào các trường đại học - nhận định đây là một trong những thay đổi lớn nhất mà ông từng chứng kiến trong chính sách tuyển sinh quốc tế của Trung Quốc.
“Điều này cho thấy sự chuyển dịch từ chạy theo số lượng sang ưu tiên chất lượng chất lượng đào tạo - một xu hướng đang diễn ra trên toàn cầu. Trước đây, Trung Quốc từng đặt mục tiêu thu hút 500.000 sinh viên quốc tế, còn trọng tâm hiện tại là xây dựng hệ thống đại học đẳng cấp thế giới vào năm 2050 thông qua sáng kiến “Song Nhất Lưu” (Xây dựng các trường đại học và ngành học đẳng cấp thế giới)”, ông Coward nói.
Theo vị chuyên gia này, sự khác biệt lớn về nền tảng học thuật giữa các quốc gia khiến quá trình đánh giá sinh viên quốc tế gặp nhiều khó khăn.
“Không phải hệ thống giáo dục nào cũng có trình độ toán học tương đương với Trung Quốc. Việc chuẩn hóa nhằm đưa các ứng viên về cùng một mặt bằng, giúp họ có khả năng theo kịp chương trình đào tạo và đạt trình độ tối thiểu tương đương sinh viên bản địa”, ông Coward phân tích.
Giáo sư Gerard Postiglione, Giáo sư Danh dự tại Đại học Hồng Kông (Trung Quốc), nhận định: “Nếu nhìn vào hệ thống tuyển chọn sinh viên nội địa, hoàn toàn không tồn tại "sân sau". Cao khảo vẫn là Cao khảo, và tôi cho rằng sinh viên quốc tế cũng sẽ không có nhiều ngoại lệ”.
Tuy vậy, ông cũng lưu ý rằng khung quy định mới có thể tạo lợi thế nhất định cho một số nhóm ứng viên, trong đó có các sinh viên từng học bằng tiếng Trung hoặc đến từ các hệ thống giáo dục có nền tảng toán học vững chắc.
Việc toán là môn thi bắt buộc phản ánh quan điểm giáo dục của Trung Quốc, trong đó tư duy định lượng được coi là nền tảng cốt lõi đối với mọi sinh viên đại học.
Ngoài toán, thí sinh theo học chương trình bằng tiếng Trung sẽ phải tham gia bài thi tiếng Trung chuyên ngành, đề riêng cho khối nhân văn và khối STEM.
Các môn vật lý và hóa học được xếp vào nhóm tự chọn, tùy theo yêu cầu cụ thể của từng chương trình đào tạo.
