Gửi bình luận
Workshop tại Bảo tàng Tôn Đức Thắng mở ra cách tiếp cận mới, đưa di sản văn hóa đến gần hơn với giới trẻ và du khách quốc tế.
Hưởng ứng Ngày Quốc tế Bảo tàng 2026 với chủ đề “Museums Uniting a Divided World” (Bảo tàng gắn kết một thế giới đang rời rạc), Hội Di sản văn hóa TPHCM phối hợp cùng Localis.vn và Bảo tàng Tôn Đức Thắng tổ chức workshop "Kể chuyện Bảo tàng với người xem toàn cầu" vào sáng 18/5 tại TPHCM.
Sự kiện quy tụ các thuyết minh viên, di sản viên, hướng dẫn viên du lịch, giảng viên và sinh viên trong lĩnh vực văn hóa, du lịch, truyền thông nhằm chia sẻ kinh nghiệm kể chuyện di sản trên các nền tảng số như Facebook, TikTok và Instagram.
Bà Lê Tú Cẩm - Chủ tịch Hội Di sản văn hóa TPHCM cho biết, TPHCM là địa phương có hệ thống bảo tàng phong phú với nhiều loại hình công lập và ngoài công lập.
Theo bà, trong nhiều năm qua, hệ thống bảo tàng đã đóng góp quan trọng trong việc tạo nên các điểm đến văn hóa, thu hút công chúng, đặc biệt là người trẻ và khách du lịch.
Nhiều bảo tàng của thành phố được công nhận là điểm đến hấp dẫn, góp phần quảng bá di sản văn hóa Việt Nam đến cộng đồng.
"Trong xu thế đổi mới hiện nay, các bảo tàng của TPHCM cũng chuyển mình khá nhanh khi đưa kỹ thuật số vào hoạt động, đồng thời có nhiều sáng tạo trong cách tổ chức trưng bày, gắn kết cộng đồng", bà Cẩm nói.
Bà Cẩm chia sẻ thêm, sau các sự kiện lớn như kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước hay 80 năm Quốc khánh Việt Nam trong năm 2025, sự quan tâm của công chúng đối với lịch sử, văn hóa dân tộc ngày càng tăng lên.
Điều này cũng kéo theo nhu cầu tìm hiểu lịch sử thông qua các không gian trải nghiệm như bảo tàng.
"Hiện nay, hệ thống bảo tàng công lập và ngoài công lập của thành phố đón lượng lớn học sinh, sinh viên đến tham quan, tìm hiểu lịch sử.
Đây trở thành nơi gắn kết cộng đồng trẻ thông qua những hoạt động sinh động hơn thay vì chỉ học lịch sử trong sách vở", bà Cẩm nhấn mạnh.
Cũng theo Chủ tịch Hội Di sản văn hóa TPHCM, việc phối hợp với các nền tảng sáng tạo nội dung như Localis.vn sẽ giúp hoạt động bảo tàng trở nên linh hoạt và gần gũi hơn với công chúng.
"Tôi hy vọng sự kết nối giữa khối công và tư sẽ giúp hoạt động bảo tàng của thành phố sinh động hơn, mở ra nhiều cách tiếp cận mới thay vì chỉ hoạt động trong khuôn khổ truyền thống", bà chia sẻ.
Tại workshop, ông Nguyễn Tiến Huy - CEO Localis.vn cho rằng, du lịch Việt Nam đang tăng trưởng mạnh về lượng khách quốc tế nhưng tỷ lệ quay trở lại và mức chi tiêu vẫn còn thấp so với nhiều nước trong khu vực Đông Nam Á.
Theo ông Huy, điều đó cho thấy Việt Nam đang ở giai đoạn được thế giới chú ý nhưng du khách vẫn chưa hiểu sâu về văn hóa và con người Việt Nam.
Trong khi đó, nhiều sản phẩm du lịch hiện nay vẫn còn phổ biến theo hướng đi ăn, đi uống, đi mua sắm, thiếu chiều sâu trải nghiệm văn hóa.
"Người nước ngoài biết nhiều về Việt Nam nhưng chưa thật sự hiểu sâu về đất nước này. Vì vậy, kể chuyện di sản và văn hóa bằng nền tảng số sẽ là cầu nối để đưa những câu chuyện của thành phố đến gần hơn với du khách quốc tế”, ông Huy nói.
Ông Huy cho hay, từ sau đại dịch Covid-19, nhiều bảo tàng trên thế giới đã xem mạng xã hội như một công cụ kết nối quan trọng với công chúng.
Những video ngắn, nội dung trực quan trên TikTok, Facebook hay Instagram giúp khán giả tiếp cận câu chuyện của bảo tàng ngay cả trước khi họ bước chân vào không gian trưng bày.
Ông Huy cũng kỳ vọng các thuyết minh viên, di sản viên và những người làm bảo tàng sẽ trở thành một phần của mạng lưới kể chuyện địa phương, góp phần sáng tạo thêm nhiều sản phẩm du lịch văn hóa mới cho thành phố.
Trong phần chia sẻ chuyên môn, nhà sáng tạo nội dung Quang Mỹ Thiên (kênh TikTok Chợ Lớn Downtown) cho biết, chị bắt đầu hành trình kể chuyện văn hóa Chợ Lớn từ những thắc mắc rất đời thường về phong tục của người Hoa.
Từ việc tìm hiểu vì sao người Hoa ăn món ốc len xào dừa vào dịp Trung thu, chị dần ghi chép, hỏi chuyện người lớn tuổi, thu thập các câu chuyện văn hóa rồi chia sẻ lại trên mạng xã hội.
"Muốn hiểu một nền văn hóa không nhất thiết phải biết ngôn ngữ của họ. Quan trọng là mình có thật sự muốn tìm hiểu hay không", Mỹ Thiên chia sẻ.
Theo nữ content creator, khi kể chuyện di sản trên nền tảng số, điều quan trọng là phải xác định đúng đối tượng khán giả. Người trẻ, người lớn tuổi hay du khách quốc tế sẽ có cách tiếp cận nội dung khác nhau.
"Từ những bài viết nhỏ, sau này tôi chuyển sang video vì nhận ra người xem có xu hướng thích nội dung trực quan hơn. Nhưng dù là video hay bài viết thì điều quan trọng nhất vẫn là kể được câu chuyện khiến người xem cảm thấy gần gũi", chị nói.
Trong khuôn khổ workshop, các đại biểu còn tham gia thực hành xây dựng storyboard video ngắn và viết caption giới thiệu hiện vật tại Bảo tàng Tôn Đức Thắng để đăng tải trên Facebook, TikTok và Instagram, qua đó góp phần làm mới cách tiếp cận di sản, đưa các câu chuyện lịch sử đến gần hơn với công chúng trẻ và du khách quốc tế.
TPHCM được xem là địa phương sở hữu hệ thống di sản văn hóa - lịch sử đa dạng và giàu bản sắc hiếm có trong khu vực.
Dấu ấn Sài Gòn xưa vẫn hiện hữu qua nhiều công trình kiến trúc mang phong cách Pháp như Bưu điện TPHCM, Dinh Độc Lập hay Nhà thờ Đức Bà.
Bên cạnh đó là không gian văn hóa Chợ Lớn với hệ thống hội quán, lễ hội truyền thống cùng nét ẩm thực đặc trưng của cộng đồng người Hoa.
Thành phố cũng sở hữu mạng lưới bảo tàng, di tích cách mạng phong phú như Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh, Bảo tàng Lịch sử TPHCM, Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ, Địa đạo Củ Chi hay Chiến khu Rừng Sác.
