Gửi bình luận
Bộ GD&ĐT dự kiến bãi bỏ quy định về ưu tiên xét tuyển, chỉ giữ xét tuyển thẳng. Điều này sẽ tác động lớn đến 1 nhóm học sinh đạt giải học sinh giỏi, giải thể thao, nghệ thuật cấp quốc gia, quốc tế.
Dự thảo sửa đổi quy chế tuyển sinh đại học đang được Bộ GD&ĐT lấy ý kiến đề xuất bãi bỏ nội dung quy định về ưu tiên xét tuyển, đồng thời bỏ các loại điểm cộng do cơ sở đào tạo tự quy định. Trong khi đó, chính sách xét tuyển thẳng đối với một số nhóm thí sinh đạt thành tích cao vẫn được giữ.
Thay đổi này nếu được ban hành sẽ tác động trực tiếp đến những thí sinh hiện được các trường ưu tiên xét tuyển hoặc cộng điểm nhờ thành tích tại các kỳ thi học sinh giỏi, khoa học kỹ thuật, thể thao, nghệ thuật, tay nghề.
Bỏ ưu tiên xét tuyển
Điểm đáng chú ý trong dự thảo chính là việc Bộ GD&ĐT đề xuất bãi bỏ toàn bộ điều khoản về ưu tiên xét tuyển.
Theo quy chế hiện hành (Thông tư 06/2026/TT-BGDĐT), các cơ sở đào tạo vẫn được phép quy định hình thức ưu tiên xét tuyển cho một nhóm thí sinh học sinh giỏi đã đạt ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào thông qua việc cộng thêm điểm (điểm thưởng, điểm xét thưởng, điểm khuyến khích).
Chẳng hạn, phương án tuyển sinh năm 2026 của Trường Đại học Mỏ - Địa chất quy định thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba học sinh giỏi quốc gia, quốc tế nhưng không dùng quyền tuyển thẳng được cộng lần lượt 3,0; 2,5 và 2,0 điểm. Với giải khuyến khích học sinh giỏi quốc gia, trường quy định cộng 1,5 điểm. Thí sinh đạt giải nhì cuộc thi khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia, quốc tế được cộng 1, điểm; giải ba được cộng 0,5 điểm.
Một số trường khác không quy định mức cộng cụ thể nhưng ưu tiên xét tuyển được thực hiện theo thứ tự ưu tiên căn cứ cấp độ kỳ thi, cuộc thi, giải đấu và thành tích đạt được từ cao xuống thấp cho đến hết chỉ tiêu. Nếu số lượng thí sinh vượt chỉ tiêu, trường tiếp tục sử dụng điểm trung bình chung kết quả học tập lớp 10, 11, 12 làm tiêu chí phụ.
Khi quy định ưu tiên xét tuyển bị bãi bỏ, nhóm thí sinh thuộc các diện sau đây sẽ chịu ảnh hưởng trực tiếp do không còn được nhận điểm thưởng ngoài thang đo.
Nhóm thứ nhất là thí sinh thuộc diện được tuyển thẳng nhưng không sử dụng quyền tuyển thẳng, thay vào đó đăng ký xét tuyển vào chương trình đào tạo theo nguyện vọng.
Nhóm thứ hai gồm thí sinh đạt giải khuyến khích trong kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia; thí sinh đạt giải trong cuộc thi khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia dự tuyển vào chương trình đào tạo phù hợp với môn thi hoặc nội dung đề tài dự thi đã đạt giải.
Nhóm thứ ba gồm thí sinh đạt huy chương vàng, bạc, đồng các giải thể dục thể thao cấp quốc gia tổ chức một 1 trong năm và thí sinh được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là vận động viên kiện tướng quốc gia dự tuyển vào các ngành thể dục thể thao phù hợp.
Nhóm thứ tư gồm thí sinh đạt giải chính thức trong các cuộc thi nghệ thuật chuyên nghiệp chính thức toàn quốc về ca, múa, nhạc, mỹ thuật dự tuyển vào các chương trình đào tạo nghệ thuật phù hợp.
Nhóm thứ năm gồm thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba tại các kỳ thi tay nghề khu vực ASEAN và thi tay nghề quốc tế dự tuyển vào các chương trình đào tạo phù hợp với nghề đã đạt giải.
Đối tượng được xét tuyển thẳng
Dù dự thảo bãi bỏ ưu tiên xét tuyển nhưng quyền xét tuyển thẳng đối với các giải thưởng đỉnh cao do Bộ GD&ĐT, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức, cử tham gia vẫn được bảo lưu trọn vẹn theo khung quy định chung.
Theo Điều 8 Thông tư 06/2026/TT-BGDĐT, Anh hùng lao động, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, Chiến sĩ thi đua toàn quốc được tuyển thẳng vào các chương trình đào tạo do cơ sở đào tạo quy định.
Thí sinh đạt thành tích cao trong các kỳ thi, cuộc thi, giải đấu cấp quốc gia hoặc quốc tế, do Bộ GD&ĐT, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức, cử tham gia, được xét tuyển thẳng vào chương trình đào tạo phù hợp với môn thi, nội dung đề tài hoặc nghề dự thi, thi đấu, đạt giải.
Cụ thể, thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba trong kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia, quốc tế cần có thời gian đạt giải không quá 3 năm tính tới thời điểm xét tuyển thẳng.
Thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba kỳ thi khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia, quốc tế do Bộ GD&ĐT tổ chức, cử tham gia và đạt ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào của chương trình đào tạo cũng cần đáp ứng thời gian đạt giải không quá 3 năm tính tới thời điểm nếu được xét tuyển thẳng.
Thí sinh đạt giải chính thức trong các cuộc thi nghệ thuật quốc tế về ca, múa, nhạc, mỹ thuật được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận được kéo dài hơn 1 năm, thời gian đạt giải không quá 4 năm tính tới thời điểm xét tuyển thẳng.
Thí sinh tham gia đội tuyển quốc gia thi đấu tại các giải quốc tế chính thức được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xác nhận đã hoàn thành nhiệm vụ, gồm có: Giải vô địch thế giới, Cúp thế giới, Thế vận hội Olympic, Đại hội Thể thao châu Á (ASIAD), Giải vô địch châu Á, Cúp châu Á, Giải vô địch Đông Nam Á, Đại hội Thể thao Đông Nam Á (SEA Games), Cúp Đông Nam Á; thời gian đạt giải cần không quá 4 năm, tính đến thời điểm xét tuyển thẳng.
Thí sinh đạt giải nhất, nhì, ba trong các kỳ thi tay nghề khu vực ASEAN và thi tay nghề quốc tế do Bộ GD&ĐT cử tham gia; thời gian đạt giải không quá 3 năm tính đến thời điểm xét tuyển thẳng.
Tuy nhiên, Thông tư cũng ghi rõ với một số nhóm thành tích như khoa học, kỹ thuật, nghệ thuật, thể thao và tay nghề, việc có thực hiện xét tuyển thẳng hay không còn do cơ sở đào tạo quyết định và phải được công bố trong thông tin tuyển sinh.
Một đối tượng lưu ý khác là thí sinh có bằng trung cấp ngành sư phạm loại giỏi trở lên hoặc có bằng trung cấp ngành sư phạm loại khá và có ít nhất 2 năm làm việc đúng ngành được xét tuyển thẳng vào ngành Giáo dục Mầm non trình độ cao đẳng.
Các cơ sở đào tạo quy định cụ thể và công bố trong thông tin tuyển sinh: kế hoạch tuyển sinh, đối tượng, số lượng tuyển sinh, tiêu chí, phạm vi tuyển sinh, chương trình đào tạo để xét tuyển thẳng.
