Kết nối cung - cầu lao động từ dữ liệu

Để “việc tìm người” gặp “người tìm việc”

Doanh nghiệp cần người nhưng khó tuyển; người lao động cần việc nhưng chưa biết tìm ở đâu. Nghịch lý ấy cho thấy khoảng cách giữa cung và cầu lao động không chỉ nằm ở số lượng việc làm hay người tìm việc, mà còn ở khả năng kết nối thông tin.

Muốn “việc tìm người” gặp được “người tìm việc”, trước hết phải nắm được hai phía đang cần gì. Với người lao động là nhu cầu tìm việc, trình độ, kỹ năng, kinh nghiệm, mức thu nhập mong muốn; với doanh nghiệp là số lượng cần tuyển, vị trí việc làm, yêu cầu về trình độ, kỹ năng và điều kiện làm việc. Thông tin càng đầy đủ, cập nhật, việc kết nối càng có cơ sở để đi đúng địa chỉ, đúng nhu cầu.

Thực tế cho thấy nhu cầu này khá lớn. Tại Phiên giao dịch việc làm lưu động tổ chức ở Hoa Lư vào tháng 4/2025, các doanh nghiệp đưa ra nhu cầu tuyển hơn 13 nghìn vị trí, trong đó hơn 8 nghìn vị trí dành cho lao động phổ thông. Đây là số liệu tại khu vực Ninh Bình trước thời điểm hợp nhất tỉnh, phần nào cho thấy quy mô nhu cầu tuyển dụng trên địa bàn.

Nhưng có vị trí tuyển dụng chưa đồng nghĩa sẽ tìm được ngay người phù hợp; có nhu cầu tìm việc cũng chưa chắc người lao động đã tiếp cận được đúng doanh nghiệp đang cần mình. Thông tin vì thế trở thành mắt xích để hai phía tìm thấy nhau.

Hiện Cổng thông tin của Trung tâm Dịch vụ việc làm Ninh Bình cung cấp thông tin tuyển dụng, hồ sơ tìm việc thuộc nhiều nhóm ngành nghề, tạo thêm kênh để người lao động tiếp cận cơ hội việc làm và doanh nghiệp tìm kiếm nhân lực.

Điều quan trọng là dữ liệu phải đủ cụ thể để có thể khai thác. Hồ sơ càng rõ trình độ, kỹ năng, kinh nghiệm, công việc và mức thu nhập mong muốn thì khả năng tư vấn đúng việc càng cao. Tương tự, thông tin tuyển dụng càng rõ vị trí, yêu cầu, điều kiện làm việc thì khả năng tìm được lao động phù hợp càng lớn.

Với người nghèo, người cận nghèo, người mới thoát nghèo và lao động ở địa bàn còn khó khăn, việc có một đầu mối nắm bắt nhu cầu và giới thiệu việc làm càng thiết thực, giúp họ tiếp cận những vị trí phù hợp thay vì tự tìm kiếm giữa nhiều nguồn thông tin rời rạc.

Ông Lại Hà Nam, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Ninh Bình cho biết: “Việc cập nhật thông tin về nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp và nhu cầu tìm việc của người lao động là cơ sở để nâng cao hiệu quả kết nối cung - cầu. Khi dữ liệu được cập nhật thường xuyên, cán bộ tư vấn có thể giới thiệu những vị trí phù hợp hơn với trình độ, kỹ năng và nhu cầu của người lao động, đồng thời giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn nhân lực phù hợp. Đây cũng là cơ sở để theo dõi, phân tích biến động của thị trường lao động và nhu cầu nhân lực trên địa bàn”.

Từ kết nối việc làm đến dự báo nhân lực

Giá trị của dữ liệu không dừng ở việc tìm một vị trí phù hợp cho một người lao động. Khi thông tin được cập nhật thường xuyên và phân tích theo ngành nghề, trình độ, địa bàn, dữ liệu còn có thể cho thấy thị trường đang cần nhân lực ở đâu và cần những kỹ năng gì.

Nhu cầu lao động luôn biến động cùng hoạt động sản xuất, kinh doanh và chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Có ngành cần số lượng lớn lao động phổ thông, nhưng cũng có vị trí doanh nghiệp khó tìm người có tay nghề, kỹ năng công nghệ hoặc kinh nghiệm chuyên môn.

Nếu chỉ nắm nhu cầu khi doanh nghiệp bắt đầu tuyển, hoạt động kết nối sẽ luôn đi sau thị trường. Ngược lại, dữ liệu được cập nhật thường xuyên có thể giúp nhận diện sớm những ngành có nhu cầu tuyển dụng lớn, vị trí khó tuyển, sự thay đổi về yêu cầu kỹ năng và những nhóm lao động gặp khó khăn trong tiếp cận việc làm.

Bởi vậy, cùng với thu thập thông tin, cần nâng cao chất lượng cập nhật và khai thác dữ liệu, bảo đảm đủ chính xác, kịp thời để phục vụ kết nối việc làm và phân tích xu hướng thị trường lao động.

Khi biết doanh nghiệp đang cần nghề gì, kỹ năng nào, người lao động có thêm căn cứ lựa chọn học nghề, bổ sung kỹ năng. Doanh nghiệp chủ động hơn trong tuyển dụng, sử dụng lao động; cơ quan quản lý có thêm thông tin để triển khai các giải pháp về lao động, việc làm sát thực tế.

Với lao động thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo và các nhóm yếu thế, dữ liệu giúp việc hỗ trợ đi sát từng trường hợp. Nắm được người lao động có kỹ năng gì, cần công việc nào, có thể làm việc ở đâu là cơ sở để tư vấn, giới thiệu việc làm phù hợp hơn.

Từ một hồ sơ tìm việc đến một nhu cầu tuyển dụng, mỗi thông tin được cập nhật đầy đủ đều có thể trở thành một mắt xích của thị trường lao động. Khi những mắt xích ấy được kết nối, “việc tìm người” có thêm cơ hội gặp đúng “người tìm việc”, còn dữ liệu thực sự trở thành công cụ phục vụ giải quyết việc làm và tạo sinh kế bền vững.