Cúm mùa đông - xuân là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính, do virus cúm gây ra và thường bùng phát mạnh khi thời tiết giao mùa từ đông sang xuân.
Sự thay đổi nhiệt độ, độ ẩm trong thời gian này tạo điều kiện thuận lợi cho virus cúm sinh sôi và lây lan. Trẻ em, đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi, có hệ miễn dịch chưa phát triển hoàn thiện nên dễ bị virus tấn công và mắc bệnh. Vì vậy, việc nhận biết các triệu chứng và áp dụng các biện pháp phòng ngừa cúm mùa xuân cho trẻ là vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe của trẻ, đồng thời ngăn chặn sự lây lan của bệnh trong gia đình và cộng đồng.
Đặc điểm bệnh cúm mùa đông - xuân ở trẻ em
Cúm mùa đông - xuân ở trẻ em thường khởi phát đột ngột với các triệu chứng đa dạng, bao gồm sốt cao, ho, đau họng, sổ mũi, nghẹt mũi.
Ngoài ra, trẻ có thể gặp phải các triệu chứng toàn thân như đau đầu, mệt mỏi, ớn lạnh, đau nhức cơ, nôn trớ, tiêu chảy, đau tai và chán ăn.
Các triệu chứng thường xuất hiện sau 1-4 ngày kể từ khi trẻ tiếp xúc với nguồn bệnh, đây được gọi là thời gian ủ bệnh của virus cúm.
Đa số các trường hợp cúm mùa đông - xuân ở trẻ em diễn biến nhẹ và có thể tự khỏi sau vài ngày, một số ít trẻ có thể gặp biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, viêm não, viêm cơ tim, suy đa tạng...
Nhóm trẻ có nguy cơ cao gặp biến chứng nặng bao gồm: trẻ dưới 2 tuổi, trẻ mắc các bệnh mạn tính như hen suyễn, tim bẩm sinh, suy giảm miễn dịch bẩm sinh hoặc mắc phải, trẻ suy dinh dưỡng hoặc béo phì.
Do đó, cha mẹ cần hết sức chú ý theo dõi tình trạng sức khỏe của trẻ khi trẻ có các triệu chứng nghi ngờ mắc cúm.
Đọc thêm tại bài viết; Những thói quen lành mạnh để không mắc cúm mùa
Các biện pháp phòng ngừa cúm mùa đông - xuân hiệu quả cho trẻ em
Tiêm vaccine phòng cúm
Tiêm vaccine cúm mùa được xem là biện pháp phòng ngừa cúm hiệu quả nhất, giúp trẻ tạo kháng thể chống lại virus cúm.
Trẻ em từ 6 tháng tuổi trở lên nên được tiêm phòng cúm hàng năm, lý tưởng nhất là trước khi mùa cúm bắt đầu để đạt hiệu quả phòng bệnh tốt nhất. Mũi tiêm đầu tiên có thể được thực hiện khi trẻ được 6 tháng tuổi.
Vệ sinh cá nhân
Vệ sinh cá nhân tốt là một trong những cách hiệu quả để ngăn ngừa sự lây lan của virus cúm.
Cha mẹ cần hướng dẫn trẻ rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch, đặc biệt là sau khi ho, hắt hơi, đi vệ sinh, trước khi ăn và sau khi tiếp xúc với người bệnh.
Bên cạnh đó, cần dạy trẻ che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi bằng khăn giấy hoặc khuỷu tay áo, sau đó vứt bỏ khăn giấy vào thùng rác và rửa tay sạch sẽ.
Vệ sinh mũi họng hàng ngày bằng nước muối sinh lý cũng là một cách hữu hiệu để loại bỏ virus và vi khuẩn.
Ngoài ra, cần tập cho trẻ thói quen tránh đưa tay lên mắt, mũi, miệng, hạn chế tiếp xúc gần với người bệnh hoặc người nghi ngờ mắc bệnh.
Giữ gìn vệ sinh môi trường sống sạch sẽ, thoáng mát cũng góp phần làm giảm nguy cơ lây nhiễm cúm.
Dinh dưỡng
Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò then chốt trong việc tăng cường sức đề kháng cho trẻ, giúp trẻ chống lại các tác nhân gây bệnh, bao gồm cả virus cúm.
Cha mẹ nên cho trẻ ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, bổ sung nhiều rau xanh, hoa quả tươi, và khuyến khích trẻ uống nhiều nước, đặc biệt là nước ấm.
Đối với trẻ nhỏ, sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng quý giá, chứa nhiều kháng thể giúp tăng cường hệ miễn dịch, vì vậy cần tăng cường cho trẻ bú mẹ.
Chế độ sinh hoạt
Xây dựng một chế độ sinh hoạt khoa học, lành mạnh sẽ giúp nâng cao sức khỏe tổng thể của trẻ.
Cha mẹ cần đảm bảo trẻ ngủ đủ giấc, có thời gian nghỉ ngơi hợp lý, đồng thời khuyến khích trẻ vận động, tập thể dục thường xuyên để tăng cường sức khỏe. Vào mùa lạnh, cần giữ ấm cơ thể cho trẻ, tránh để trẻ bị nhiễm lạnh.
Ngoài ra, nên hạn chế cho trẻ đến những nơi đông người, đặc biệt là trong thời điểm dịch bệnh bùng phát.
Đọc thêm tại bài viết: Cúm mùa: Dấu hiệu nhận biết và cách phòng ngừa
Cách chăm sóc trẻ bị cúm mùa xuân tại nhà
Khi trẻ có các triệu chứng cúm mùa xuân, cha mẹ cần cho trẻ nghỉ ngơi tại nhà, tránh đến trường hoặc nơi công cộng để hạn chế lây lan bệnh cho cộng đồng.
Để giúp trẻ hạ sốt, có thể áp dụng các biện pháp chườm ấm, mặc quần áo thoáng mát cho trẻ và cho trẻ uống thuốc hạ sốt theo đúng chỉ định của bác sĩ.
Đồng thời, vệ sinh mũi họng cho trẻ bằng nước muối sinh lý để làm sạch dịch nhầy, giúp trẻ dễ thở hơn.
Bên cạnh đó, chế độ ăn uống cũng rất quan trọng. Nên cho trẻ ăn thức ăn lỏng, dễ tiêu, giàu dinh dưỡng và uống nhiều nước.
Trong quá trình chăm sóc trẻ bị cúm, cha mẹ cần theo dõi sát các dấu hiệu của trẻ. Nếu trẻ có các biểu hiện nặng như: sốt cao liên tục, khó thở, co giật, li bì, bỏ bú hoặc nôn nhiều, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay lập tức để được khám và điều trị kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm.
Lưu ý: Tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng thuốc kháng virus (Tamiflu) cho trẻ, cũng như không lạm dụng kháng sinh.
Kháng sinh chỉ có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn, không có tác dụng đối với virus cúm, việc lạm dụng kháng sinh có thể gây ra nhiều tác dụng phụ và làm tăng nguy cơ kháng thuốc. Chỉ sử dụng kháng sinh khi có chỉ định của bác sĩ, trong trường hợp trẻ bị bội nhiễm vi khuẩn.
Ngoài ra, cha mẹ cần chú ý vệ sinh tay sạch sẽ trước và sau khi chăm sóc trẻ để phòng tránh lây nhiễm chéo.
Lời khuyên của chuyên gia
Phòng bệnh cúm mùa xuân cho trẻ em là trách nhiệm của mỗi gia đình và toàn xã hội. Bằng cách áp dụng các biện pháp phòng ngừa nêu trên, chúng ta có thể bảo vệ trẻ em khỏi bệnh cúm mùa xuân, giúp trẻ phát triển khỏe mạnh, vui chơi và học tập tốt.