TP Hồ Chí Minh:'Vỡ' bán trú vì quá tải học sinh

Ở trường Tiểu học Hà Huy Giáp, phường An Phú Đông, Hiệu trưởng Nguyễn Hoàng Yến cho hay đã bỏ bán trú từ nhiều năm trước để lấy phòng cho học sinh mới. Trường chỉ dạy một buổi/ngày, dù theo chương trình là hai buổi.

Trường Tiểu học An Phú vốn đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 với 33 lớp (35 em/lớp) hồi năm 2012, thì nay "vỡ" cả chuẩn sĩ số lẫn bán trú, khi số lớp phình lên 74, sĩ số tới 50. Theo Hiệu trưởng Hồ Tấn Tài, trường có 12 lớp 5 ra trường nhưng sắp tới đón 15 lớp 1. Học sinh phải học theo ca sáng, chiều, cả thứ bảy.

Áp lực lên tới đỉnh điểm ở trường THCS Nguyễn Văn Trỗi, phường An Phú, với 114 lớp (gồm 33 lớp khối 6) - đông nhất cả nước. Trong khi đó, theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, quy mô trường THCS tối đa chỉ 45 lớp.

Hiệu trưởng Nguyễn Trung Toàn nói số học sinh tăng liên tục nên phải dừng dạy 2 buổi/ngày, ngăn đôi phòng học dài, trưng dụng cả thư viện lẫn phòng họp để lấy chỗ dạy. Với gần 5.200 học sinh và 152 nhân sự, trường thiếu đến 50 giáo viên đứng lớp.

Số học sinh vào lớp 1 và 6 năm nay ở TP HCM giảm so với cùng kỳ, nhưng vẫn đông hơn 11.900-15.000 em so với khối 5, 9 vừa ra trường. Điều này có nghĩa các trường phải tiếp nhận nhiều học sinh hơn số chỗ học đang có.

Mô hình học 2 buổi/ngày và bán trú vì thế bị đứt gãy tại nhiều nơi, đặc biệt ở các "tâm điểm" về tăng dân số cơ học như phường Thới An, Tân Thới Hiệp, Đông Hưng Thuận, An Lạc, Bình Trị Đông...

Ông Phạm Nguyễn Trường Lộc, Phó trưởng phòng Văn hóa - Xã hội, phường An Phú, phân tích nguyên nhân chính do lượng công nhân, người lao động tự do đổ về tạm trú rất lớn. Phường có 5 trường tiểu học nhưng lại chỉ có một trường THCS.

Năm học tới, phường Thuận Giao ở giáp ranh phải "gánh" giúp địa bàn này gần 1.000 học sinh. Dù đảm bảo chỗ học, phường chưa thể đáp ứng chuẩn 300 phòng học/10.000 dân theo mục tiêu của thành phố, trong khi các trường đều khó khăn về đội ngũ giáo viên và cơ sở vật chất.

Việc cắt bán trú và rút thời lượng học xuống một buổi/ngày ảnh hưởng chất lượng giáo dục và cuộc sống của nhiều gia đình, theo các nhà giáo.

Thầy Hồ Tấn Tài cho biết do không được học hai buổi, năm học vừa qua, khoảng 40 học sinh lớp 1 bị lưu ban, dù đã tổ chức hai vòng kiểm tra. Theo thầy, các em học một buổi nên chỉ đến 10h40 là tan, khiến phụ huynh vất vả đưa đón. Với gia đình có điều kiện, các em sẽ được củng cố kiến thức vào buổi chiều. Nhưng với phần lớn phụ huynh là công nhân, con cái đành phải "tự bơi". Nhiều người gửi con ở các cơ sở giữ trẻ tự phát - nơi chủ yếu trông nom chứ không thể hỗ trợ ôn tập.

Lớp học đông, khối lượng công việc nhiều còn khiến giáo viên khó theo sát từng học sinh. Hiện, giáo viên chủ nhiệm ở trường này phải dạy cả Mỹ thuật, Âm nhạc, Thể dục.

Ông Lộc cho hay các đợt tuyển dụng thường diễn ra vào tháng 9, 10, nên sang học kỳ 2, nhóm đỗ mới có thể nhận việc. Do đó, các trường đều phải thuê giáo viên diện hợp đồng, ảnh hưởng kinh phí hoạt động.

Trước mắt, phường An Phú sẽ cơi nới khoảng 40 phòng học mới, thêm 350 bộ bàn ghế, sửa chữa một số hạng mục thiết yếu. Ngoài ra, phường dự kiến xây mới một trường THCS và một trường tiểu học trong giai đoạn 2028-2030.

TP HCM đang trong chiến dịch thi đua cao điểm 100 ngày đêm hoàn thành 1.000 phòng học mới. Trong đó, thành phố chỉ đạo gỡ vướng các thủ tục đầu tư, giải phóng mặt bằng, cấp phép, vật liệu và giải ngân; không để chậm trễ do chủ quan.

Theo Sở Giáo dục và Đào tạo, ở các địa bàn có mật độ dân số đông, các trường sẽ ưu tiên tổ chức học hai buổi/ngày với các khối đầu cấp, tăng số lượng và sĩ số lớp để đáp ứng chỗ học.