Gửi bình luận
Quy mô và mức độ phức tạp quản trị tăng sau sáp nhập trường đặt ra yêu cầu điều chỉnh định mức tiết dạy của cán bộ quản lý.
Thông tư 05/2025/TT-BGDĐT ngày 7/3/2025 quy định hiệu trưởng trường phổ thông, trường dự bị đại học giảng dạy trung bình 2 tiết/tuần; phó hiệu trưởng 4 tiết/tuần. Quy định này nhằm giúp cán bộ quản lý nắm nội dung, mục tiêu chương trình giáo dục và tình hình học tập của học sinh, qua đó nâng cao hiệu quả công tác lãnh đạo, quản lý.
Tuy nhiên, trong bối cảnh nhiều địa phương tổ chức lại mạng lưới trường học, sáp nhập các cơ sở giáo dục, quy mô và tính chất quản trị nhà trường đã thay đổi đáng kể. Từ thực tế này, nhiều ý kiến cho rằng cần nghiên cứu cách tính định mức linh hoạt hơn, thay vì áp dụng một mức chung cho mọi trường.
Trường Tiểu học Hạ Hòa (Phú Thọ) được hình thành từ việc sáp nhập 4 trường trên địa bàn xã, hiện có 1 điểm trường chính và 3 phân hiệu, với 1 hiệu trưởng, 4 phó hiệu trưởng, 98 cán bộ, giáo viên và 1.511 học sinh.
Theo bà Trần Thị Bích Hạnh, Phó Hiệu trưởng nhà trường, việc xem xét lại định mức tiết dạy của cán bộ quản lý là vấn đề đáng được đặt ra khi góp ý chính sách sau sáp nhập. Bởi theo quy định hiện hành, định mức vẫn được áp dụng chung, chưa phân biệt quy mô và mức độ phức tạp của từng trường.
“Vấn đề không phải là trường lớn thì cán bộ quản lý được giảm tiết hoàn toàn”, bà Hạnh cho rằng cần đặt theo hướng quy mô và mức độ phức tạp của nhà trường càng lớn thì định mức tiết dạy của cán bộ quản lý càng cần được điều chỉnh giảm hợp lý để dành thời gian cho nhiệm vụ quản trị.
Thực tế, cùng là một chức danh quản lý nhưng khối lượng công việc có thể rất khác nhau. Trường sau sáp nhập có nhiều điểm trường, địa bàn rộng; số lượng học sinh, giáo viên, nhân viên tăng mạnh; có nhiều cấp học hoặc loại hình lớp sẽ phát sinh yêu cầu quản trị lớn hơn đáng kể.
Thông tư 05/2025/TT-BGDĐT quy định thời gian làm việc của hiệu trưởng, phó hiệu trưởng là 40 giờ/tuần, trong đó có số tiết giảng dạy theo định mức. Khi quy mô quản lý tăng lên nhưng định mức giảng dạy không thay đổi, thời gian dành cho công tác quản trị của cán bộ quản lý sẽ bị thu hẹp.
Từ thực tế này, bà Hạnh đề xuất chuyển từ cách quy định “mức chung” sang “định mức theo quy mô trường”. Chẳng hạn, với hiệu trưởng, trường quy mô trung bình có thể duy trì 2 tiết/tuần, trong khi trường quy mô lớn có thể giảm còn 1 tiết/tuần. Với phó hiệu trưởng, mức tương ứng có thể là 4 tiết và 2 tiết/tuần. Trường quy mô trung bình có thể tính dưới 40 lớp, quy mô lớn là từ 40 lớp trở lên, có thể tính đến đặc thù vùng miền.
Ngoài việc xác định quy mô trường theo số lớp, số học sinh, bà Trần Thị Bích Hạnh cũng đề xuất cần chú ý đến “chỉ số quy mô và độ phức tạp quản trị”, như: số cán bộ, giáo viên, nhân viên; số điểm trường; khoảng cách giữa các điểm trường; số cấp học (đối với trường nhiều cấp học); điều kiện địa bàn; mức độ phức tạp trong tổ chức bán trú, nội trú, học 2 buổi/ngày;…
Cách tiếp cận này cũng nhận được sự đồng tình từ ông Phạm Văn Giềng, Phó Hiệu trưởng Trường THCS&THPT Sư phạm, Trường ĐH Sư phạm Hà Nội 2. Theo ông, không nên áp dụng một định mức tiết dạy cố định cho hiệu trưởng, phó hiệu trưởng trong mọi nhà trường, bởi sau sáp nhập, quy mô và tính chất quản trị giữa các trường có thể chênh lệch rất lớn.
“Một trường vài trăm học sinh, một trường vài nghìn học sinh; trường có một điểm trường và trường có nhiều điểm trường; trường ở đô thị, đồng bằng hay miền núi, vùng khó khăn… đều tạo ra khối lượng công việc quản lý rất khác nhau.
Vì vậy, nếu chỉ quy định theo chức danh mà không tính đến quy mô và độ phức tạp của nhà trường thì dễ dẫn tới tình trạng trường lớn, trường nhiều điểm trường nhưng cán bộ quản lý vẫn có cùng định mức tiết dạy như trường nhỏ”, ông Phạm Văn Giềng phân tích.
Từ phân tích trên, ông Giềng đề xuất cần nghiên cứu phân tầng nhà trường để xác định định biên và định mức tiết dạy của cán bộ quản lý. Các tiêu chí có thể gồm: số lượng học sinh, số lớp, số điểm trường, khoảng cách và điều kiện đi lại giữa các điểm trường, cấp học, điều kiện địa bàn, cơ sở vật chất, tổ chức bán trú/nội trú, đặc thù chương trình và số lượng môn học, cùng với phạm vi nhiệm vụ được phân công.
Đặc biệt, có thể xem xét phó hiệu trưởng phụ trách một điểm trường hoặc một cụm điểm trường như một yếu tố làm tăng mức độ phức tạp của công việc quản lý, từ đó có cơ chế điều chỉnh định mức tiết dạy tương ứng.
Cách tiếp cận này sẽ hợp lý hơn việc quy định cứng “hiệu trưởng 2 tiết, phó hiệu trưởng 4 tiết” cho tất cả các trường, bởi cùng một chức danh nhưng mức độ và cường độ quản trị thực tế có thể rất khác nhau.
Đây cũng là vấn đề được ông Nguyễn Tiến Dũng, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Thái Thụy (Hưng Yên), đặt ra từ thực tế của cơ sở. Trường THCS Thái Thụy được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 trường THCS và 5 cấp THCS của 5 trường liên cấp trong xã.
Theo ông Dũng, khi quy mô trường lớp lớn hơn nhiều sau sáp nhập, cần xem xét giảm định mức tiết dạy cho hiệu trưởng, phó hiệu trưởng.
Không chỉ cán bộ quản lý, một số vị trí khác cũng cần được tính toán lại theo mô hình trường mới, như số tổ chuyên môn, số lượng tổ trưởng, tổ phó. Với công tác Đội, bên cạnh Tổng phụ trách tại trường chính, các điểm trường, phân hiệu còn có giáo viên trực tiếp phụ trách Đội và làm việc thường xuyên tại cơ sở. Những vị trí này cũng cần được tính giờ và có cơ chế phụ cấp phù hợp.
Những ý kiến từ cơ sở cho thấy bài toán định mức tiết dạy hiện nay không đơn thuần là tăng hay giảm số tiết của cán bộ quản lý. Quan trọng hơn là thiết kế một cơ chế phản ánh đúng khối lượng và mức độ phức tạp của công việc quản trị trong mô hình trường học mới.
Khi sáp nhập được thực hiện để tinh gọn mạng lưới, sử dụng hiệu quả nguồn lực và nâng cao chất lượng giáo dục, các quy định về nhân sự, định biên và thời gian làm việc cũng cần được điều chỉnh tương ứng. Một định mức linh hoạt, dựa trên quy mô và độ phức tạp quản trị, sẽ phù hợp hơn với thực tế đa dạng của các nhà trường sau sáp nhập.
