Áp lực chi phí sinh hoạt tăng cao khiến sinh viên Nhật Bản phải làm thêm nhiều giờ, kéo theo giảm thời gian học.

Tình trạng kéo dài khiến các em học hành sa sút.
Trước áp lực chi phí sinh hoạt gia tăng, nhiều sinh viên Nhật Bản phải tăng thời gian hoặc khối lượng công việc làm thêm. Một khảo sát gần đây cho thấy tới 77% sinh viên đại học hiện đang đi làm thêm, con số đã tăng rõ rệt so với giai đoạn trước dịch Covid-19.
Việc tăng giờ làm việc ảnh hưởng trực tiếp đến thời gian và hiệu quả học tập. Dữ liệu chỉ ra rằng trong số những sinh viên làm việc từ 23 giờ trở lên mỗi tuần, có tới 64% cho biết họ không dành thời gian đọc sách mỗi ngày. Trong khi đó, tỷ lệ này ở nhóm làm việc dưới 7 giờ là 52%. Không chỉ vậy, khi số giờ làm thêm tăng lên, tỷ lệ sinh viên không tự học ngoài giờ lên lớp cũng tăng theo.
Bên cạnh đó, mức chi tiêu cho sách vở đã giảm xuống dưới 1.000 yên mỗi tháng. Đây là đợt giảm lần đầu tiên trong một thập kỷ, trong khi chi phí ăn uống lại tăng mạnh. Điều này phản ánh sự thay đổi trong ưu tiên tài chính của sinh viên, khi nhu cầu sinh hoạt cơ bản ngày càng chiếm tỷ trọng lớn hơn.
GS Emi Sakamoto, giảng dạy tại Đại học Cardiff, Anh, nhận định: “Sự gia tăng lạm phát gần đây đang tác động đáng kể đến sinh viên và có khả năng thúc đẩy những thay đổi cấu trúc dài hạn. Sinh viên ngày càng khó theo kịp chi phí khi thu nhập bị giới hạn bởi thời gian và mức lương thấp.
Ngoài ra, áp lực công việc nặng nề cũng làm giảm thời gian và không gian tinh thần dành cho việc suy ngẫm và tư duy phản biện. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến thời gian học mà còn có nguy cơ làm giảm chất lượng tổng thể của việc học tập”.
Tuy nhiên, không phải tất cả các chuyên gia đều nhìn nhận vấn đề theo chiều hướng tiêu cực. Bên cạnh áp lực tài chính và lạm phát tăng cao, từ lâu công việc làm thêm đã là đặc tính văn hoá của sinh viên Nhật Bản nhằm tự chủ cuộc sống và tích luỹ kinh nghiệm
Thời gian và chất lượng học tập giảm sút có thể bị chi phối bởi các tác nhân thời đại như công nghệ số, trí tuệ nhân tạo. Vì vậy, nhiều chuyên gia cho rằng chưa thể đánh đồng việc làm thêm với kết quả học tập của sinh viên.
Tuy nhiên, các nghiên cứu so sánh quốc tế cho thấy sinh viên Nhật Bản dành nhiều thời gian cho công việc bán thời gian hơn so với các quốc gia như Mỹ, Hàn Quốc hay Australia, nhưng lại ít tham gia các hoạt động xã hội hơn. Hơn 20% sinh viên cho biết họ không dành thời gian cho bạn bè, cao hơn nhiều so với mức 4 - 11% ở các nước khác.
PGS Jeremy Breaden, giảng dạy tại Đại học Monash University, Australia, cho biết: “Tỷ trọng dành cho công việc đã tăng lên trong nhiều năm, không chỉ do áp lực lạm phát gần đây. Việc cân bằng giữa học tập, làm thêm và hoạt động ngoại khóa từ lâu đã là một đặc trưng của đời sống sinh viên Nhật Bản”.