Nhiều phụ huynh, học sinh chưa phân biệt được các loại xe hai bánh chạy điện, dẫn đến nguy cơ sử dụng phương tiện khi chưa đáp ứng điều kiện.

Xe hai bánh chạy bằng điện ngày càng được nhiều học sinh lựa chọn làm phương tiện đến trường. Tuy nhiên, việc phân biệt xe đạp điện, xe gắn máy chạy điện và xe mô tô chạy điện vẫn khiến không ít phụ huynh, học sinh nhầm lẫn.
Theo Công an TPHCM, qua khảo sát thực tế cho thấy nhiều phụ huynh và học sinh chưa phân biệt được các loại xe hai bánh chạy bằng động cơ điện, cho rằng mọi phương tiện chạy bằng điện đều là xe đạp điện hoặc gọi chung là xe máy điện.
Trong khi đó, theo Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024, phương tiện không được phân loại dựa trên việc sử dụng xăng hay điện mà căn cứ vào kết cấu, vận tốc thiết kế và công suất động cơ.
Công an TPHCM nhận định, việc không phân biệt đúng các loại phương tiện chạy bằng động cơ điện có thể dẫn đến những vi phạm phổ biến như điều khiển xe không đăng ký, người chưa đủ tuổi điều khiển phương tiện, không có giấy phép lái xe hoặc giao xe cho người chưa đủ điều kiện.
Theo hướng dẫn của Công an TPHCM, xe đạp máy, trong đó có xe đạp điện, là xe đạp có trợ lực từ động cơ; nguồn động lực từ động cơ bị ngắt khi người lái dừng đạp hoặc khi xe đạt tới tốc độ 25km/h.
Trong khi đó, xe gắn máy là phương tiện hai hoặc ba bánh chạy bằng động cơ, có vận tốc thiết kế không lớn hơn 50km/h. Với loại sử dụng động cơ điện, công suất động cơ không lớn hơn 4kW và không bao gồm xe đạp máy.
Xe gắn máy bắt buộc phải đăng ký, gắn biển số và người điều khiển phải từ đủ 16 tuổi.
Còn xe mô tô là xe hai hoặc ba bánh chạy bằng động cơ, trừ xe gắn máy. Đối với loại phương tiện này, người điều khiển phải từ đủ 18 tuổi, có giấy phép lái xe phù hợp; phương tiện phải được đăng ký và gắn biển số.
Như vậy, cùng sử dụng động cơ điện và có hình dáng bên ngoài tương đối giống nhau nhưng điều kiện để học sinh được phép điều khiển từng loại phương tiện có thể khác nhau.
Việc nhận diện đúng phương tiện càng đáng chú ý khi xe điện đang được học sinh sử dụng phổ biến và tình trạng vi phạm giao thông trong lứa tuổi này vẫn còn xảy ra.
Theo Công an TPHCM, trong 8 tháng năm 2026, lực lượng CSGT thành phố phát hiện, xử lý 7.580 trường hợp học sinh, sinh viên vi phạm trật tự, an toàn giao thông. Trong đó có 3.486 trường hợp chưa đủ tuổi điều khiển phương tiện, 2.022 trường hợp không đội mũ bảo hiểm và 452 trường hợp không có giấy phép lái xe.
Đáng chú ý, trong thời gian này, toàn thành phố xảy ra 39 vụ tai nạn giao thông liên quan học sinh, sinh viên, làm 12 người chết và 17 người bị thương. Trong số đó có 10 vụ tai nạn do học sinh điều khiển xe đạp điện và xe mô tô chạy bằng động cơ điện gây ra.