Gửi bình luận
Trung học nghề không phải là lựa chọn thứ yếu, càng không phải là con đường dành cho những học sinh không tiếp tục học trung học phổ thông, mà phải được xây dựng thành một hướng giáo dục có chất lượng, có chuẩn mực, có giá trị xã hội và được công nhận bình đẳng trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Đây là nội dung được nhấn mạnh tại Hội thảo "Định hướng xây dựng và phát triển giáo dục trung học nghề ở Việt Nam hiện nay" do Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức ngày 25/6. Tham dự Hội thảo có đông đảo các nhà khoa học các chuyên gia, nhà quản lý giáo dục, đại điện các cơ sở giáo dục nghề nghiệp.
Phát biểu tại Hội thảo, đồng chí Vũ Thanh Mai, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương cho biết: Nghị quyết 71/NQ-TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đã đề ra nhiều chủ trương lớn, có tính đổi mới mạnh mẽ.
Một trong những điểm rất mới, rất quan trọng là yêu cầu phát triển hệ thống giáo dục nghề nghiệp hiện đại, mở, linh hoạt, hiệu quả; đổi mới mô hình, chương trình, phương thức đào tạo, gắn đào tạo với nhu cầu sử dụng lao động; đồng thời bổ sung cấp trung học nghề tương đương cấp trung học phổ thông.
Theo ông Vũ Thanh Mai, đây là một chủ trương có ý nghĩa chiến lược. Vấn đề đặt ra không chỉ là bổ sung một cấp học hay một loại hình cơ sở giáo dục mới, mà sâu xa hơn là đổi mới tư duy về phân luồng, hướng nghiệp, về phát triển nhân lực và tổ chức lại cấu trúc hệ thống giáo dục quốc dân theo hướng thực học, thực nghiệp, liên thông, hiện đại và hội nhập.
Theo ông Vũ Thanh Mai, phát triển giáo dục trung học nghề cần được nhìn nhận là một giải pháp quan trọng để tạo thêm một con đường học tập có chất lượng cho học sinh sau trung học cơ sở. Một con đường vừa bảo đảm nền tảng văn hóa, vừa hình thành kỹ năng nghề nghiệp, vừa mở ra cơ hội học tiếp, việc làm, khởi nghiệp và phát triển suốt đời.
"Trung học nghề không phải là lựa chọn thứ yếu, càng không phải là con đường dành cho những học sinh không tiếp tục học trung học phổ thông, mà phải được xây dựng thành một hướng giáo dục có chất lượng, có chuẩn mực, có giá trị xã hội và được công nhận bình đẳng trong hệ thống giáo dục quốc dân", ông Vũ Thanh Mai nêu quan điểm.
Đề cập đến những hạn chế trong định hướng và phát triển giáo dục trung học nghề tại nước ta hiện nay, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương nêu rõ: Thực tiễn cho thấy công tác phân luồng, hướng nghiệp và phát triển giáo dục nghề nghiệp ở nước ta tuy đã đạt được một số kết quả nhưng vẫn còn nhiều khó khăn. Tâm lý xã hội còn nặng về con đường học trung học phổ thông sau đó vào đại học. Trong khi giáo dục nghề nghiệp, nhất là ở lứa tuổi sau trung học cơ sở chưa thật sự có sức hấp dẫn mạnh mẽ đối với học sinh và phụ huynh.
Sự gắn kết giữa đào tạo với thị trường lao động, giữa nhà trường với doanh nghiệp, giữa chương trình học với cơ hội việc làm ở nhiều nơi còn chưa thật sự chặt chẽ.
Ông Vũ Thanh Mai cho biết: "Bộ Giáo dục và Đào tạo đang cụ thể hóa các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về giáo dục trung học nghề. Trong đó có việc nghiên cứu, xây dựng các quy định liên quan đến tổ chức và hoạt động của trường trung học nghề.
Tuy nhiên, để chủ trương lớn của Đảng đi vào cuộc sống, cần tiếp tục làm rõ mô hình, lộ trình, điều kiện bảo đảm và cơ chế, chính sách để giáo dục trung học nghề thật sự có chất lượng, có sức hấp dẫn và phát huy hiệu quả trong thực tiễn".
Lãnh đạo Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đề nghị các tham luận đi thẳng vào những vấn đề lớn, có tính nền tảng và có ý nghĩa chính sách. Hội thảo cần tập trung trả lời câu hỏi: Việt Nam cần mô hình giáo dục trung học nghề như thế nào? Mô hình đó giải quyết điểm nghẽn gì của phân luồng giáo dục nghề nghiệp hiện nay? Cần cơ chế chính sách gì để người học yên tâm lựa chọn, phụ huynh tin tưởng, doanh nghiệp tham gia, xã hội công nhận và hệ thống giáo dục bảo đảm liên thông?
Lãnh đạo Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tin tưởng hội thảo đạt được kết quả thiết thực, góp phần cung cấp luận cứ khoa học và thực tiễn phục vụ công tác tham mưu, hoàn thiện chủ trương, chính sách phát triển giáo dục trung học nghề ở Việt Nam.
Tại hội thảo, các đại biểu đã nghe các tham luận và tập trung trao đổi, thảo luận nhằm làm rõ triết lý và mục tiêu phát triển giáo dục trung học nghề ở Việt Nam và xác định rõ vị trí của trung học nghề trong hệ thống giáo dục quốc dân.
Các đại biểu cũng đóng góp ý kiến liên quan đến mô hình chương trình giáo dục trung học nghề; cơ chế công nhận tín chỉ, mô đun, chuẩn kỹ năng nghề; cơ chế tuyển sinh, xét tuyển; xác định mô hình tổ chức và mạng lưới cơ sở giáo dục trung học nghề phù hợp với Việt Nam; cơ chế để doanh nghiệp tham gia vào giáo dục trung học nghề một cách thực chất.
Theo các đại biểu, trung học nghề là loại hình đào tạo mà học sinh vừa học chương trình văn hóa cốt lõi tương đương THPT; vừa học nghề theo định hướng kỹ thuật, công nghệ hoặc dịch vụ. Sau khi tốt nghiệp, học sinh có thể đi làm ngay, học liên thông cao đẳng, đại học, hoặc tiếp tục nâng cao kỹ năng nghề.
Để chương trình trung học nghề đi vào thực tiễn có hiệu lực và hiệu quả, đáp ứng được mục tiêu đào tạo, các ý kiến cho rằng, cần thiết phải hoàn thiện khung pháp lý cho mô hình này.
Trong đó, xác định rõ nội dung "cốt lõi" của chương trình THPT trong trung học nghề, tránh mơ hồ dẫn đến khó thực hiện và chất lượng đầu ra không tương đương; quy định cụ thể tỷ lệ và khối lượng kiến thức phổ thông - nghề, bảo đảm cân đối giữa học vấn và kỹ năng; xây dựng chuẩn đầu ra rõ ràng, gắn với khung trình độ quốc gia và nhu cầu thị trường lao động, có tính đến yếu tố đặc thù của lứa tuổi.
