Giáo dục

Sau vụ "học phí quá hạn": Vì sao sinh viên đại học chật vật mới tốt nghiệp?

25/08/2026 10:58

Nhiều trường đại học tại TPHCM đã và đang đưa ra nhiều giải pháp để tăng tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp đúng hạn mà không làm ảnh hưởng chất lượng đào tạo.

Từ sự việc tại Trường Đại học Ngân hàng TPHCM liên quan đến quy định thu “học phí quá hạn” với sinh viên nợ chuẩn đầu ra, nhìn rộng hơn, tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp đúng hạn ở nhiều trường đại học hiện nay còn khá thấp, thậm chí có trường chỉ khoảng 40%.

Vấn đề được đặt ra: Vì sao không ít sinh viên đã hoàn thành phần lớn chương trình nhưng vẫn chưa thể tốt nghiệp đúng thời gian thiết kế?

Nợ tiếng Anh, học cải thiện… làm chậm tiến độ

Tại Trường Đại học Công nghiệp TPHCM, Tiến sĩ Nguyễn Trung Nhân, Trưởng phòng Đào tạo Trường Đại học Công nghiệp TPHCM cho biết tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp đúng hạn hiện khoảng 42-43%. Do phần lớn sinh viên của trường thuộc khối kỹ thuật, công nghệ nên tỷ lệ này có sự khác biệt giữa các nhóm ngành, trong đó khối kinh tế có tỷ lệ cao hơn.

Theo ông, tỷ lệ này chịu tác động bởi nhiều yếu tố, trước hết là đặc thù đào tạo theo hệ thống tín chỉ. Sinh viên có thể chủ động đăng ký số lượng tín chỉ, học nhiều, học ít, học lại hoặc học cải thiện nên tiến độ học tập của mỗi người khác nhau và không phải tất cả đều tốt nghiệp theo đúng thời gian đào tạo chuẩn.

Sau vụ học phí quá hạn: Vì sao sinh viên đại học chật vật mới tốt nghiệp? - 1

Thống kê tại một số trường đại học ở TPHCM (Ảnh: P.A).

Bên cạnh đó, yêu cầu về chuẩn đầu ra cũng ảnh hưởng đến tiến độ tốt nghiệp. Hiện nay, việc đào tạo và đánh giá học phần được xây dựng theo chuẩn đầu ra, trong đó ở các trường công lập, đặc biệt là nhóm ngành kỹ thuật, công nghệ, yêu cầu thường cao hơn.

Sinh viên vì vậy phải đáp ứng các yêu cầu về chuyên môn, ngoại ngữ, tin học và các điều kiện khác trước khi được công nhận tốt nghiệp. Ngoài những yếu tố này, một bộ phận sinh viên vì nhiều lý do khác nhau chưa tập trung cao độ cho việc học cũng có thể dẫn đến việc hoàn thành chương trình chậm hơn dự kiến.

Còn tại Đại học Quốc gia TPHCM, báo cáo của Trung tâm khảo thí và đánh giá chất lượng đào tạo mới đây, đơn vị này đã phân tích toàn diện các yếu tố ảnh hưởng đến tiến độ tốt nghiệp của sinh viên. Kết quả cho thấy có 4 nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng sinh viên tốt nghiệp trễ hạn: Chưa hoàn thành đầy đủ chương trình học; chưa đạt chuẩn đầu ra ngoại ngữ; các yếu tố tâm lý; khó khăn về tài chính.

Trong số này, chuẩn đầu ra tiếng Anh được xác định là rào cản lớn nhất tại hầu hết các trường thành viên. Dữ liệu thống kê cho thấy 54% sinh viên Trường Đại học Công nghệ thông tin, 49% sinh viên Trường Đại học Khoa học Sức khỏe, 23% sinh viên Trường Đại học An Giang và khoảng 35% sinh viên Trường Đại học Khoa học tự nhiên chưa đạt chuẩn tiếng Anh theo lộ trình.

Sau vụ học phí quá hạn: Vì sao sinh viên đại học chật vật mới tốt nghiệp? - 2

Sinh viên Trường Đại học Bách khoa (Đại học Quốc gia TPHCM) ngày tốt nghiệp (Ảnh: NQ).

Tìm cách kéo sinh viên về đúng tiến độ

Từ thực trạng nêu trên, bài toán đặt ra cho các trường đại học là làm sao đôn đốc sinh viên hoàn thành đúng hạn mà không tạo ra xung đột hay áp lực tài chính không đáng có.

Nhìn lại câu chuyện gây tranh luận tại Trường Đại học Ngân hàng TPHCM khi ban hành rồi thu hồi quy định nộp “học phí quá hạn” với những sinh viên nợ chuẩn đầu ra, GS.TS Nguyễn Đức Trung, Hiệu trưởng nhà trường thẳng thắn chia sẻ, quy định xuất phát từ thực tế giai đoạn 2017-2019, tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp đúng hạn của trường rất thấp. Một trong những nguyên nhân là sinh viên đã hoàn thành việc học vì nhiều lí do nên còn thiếu các điều kiện tốt nghiệp, trong đó có chứng chỉ ngoại ngữ, tin học.

Vì vậy, trường đưa ra nhiều giải pháp, trong đó có đưa ra quy định về mức thu đối với sinh viên quá hạn như một biện pháp cảnh báo, răn đe, nhằm buộc sinh viên phải liên hệ với nhà trường để được tư vấn, xây dựng lại lộ trình học tập và hoàn thành các điều kiện tốt nghiệp.

Ngoài ra, theo ông Trung, để giảm tình trạng nợ chuẩn đầu ra, với các khóa sau, yêu cầu về tiếng Anh được đưa vào chuẩn đầu vào của một số học phần tiếng Anh chuyên ngành; tin học cũng được đưa vào yêu cầu đầu vào của các học phần liên quan chuyển đổi số. Cạnh đó, trường sẽ phối hợp với cựu sinh viên để lập quỹ học bổng nhằm khen thưởng, hỗ trợ sinh viên hoàn thành tốt và sớm các chuẩn tiếng Anh và tin học đầu vào.

Còn với Trường Đại học Công nghiệp TPHCM, Tiến sĩ Nguyễn Trung Nhân, Trưởng phòng đào tạo cho rằng trường đang đặt mục tiêu từng bước nâng tỷ lệ tốt nghiệp đúng hạn lên trên 50% theo kế hoạch chiến lược.

Để cải thiện tỷ lệ này, nhà trường đang triển khai nhiều giải pháp đồng thời. Theo đó, công tác tư vấn, theo dõi tiến độ học tập được tăng cường, giáo viên chủ nhiệm theo dõi số tín chỉ sinh viên đăng ký qua từng học kỳ và hỗ trợ khi các em gặp khó khăn. Trường cũng mở các lớp học phần liên tục trong năm, ngoài học kỳ hè, nhằm tạo điều kiện cho sinh viên học lại, học cải thiện hoặc học vượt khi có nhu cầu.

“Nhà trường đồng thời rà soát mức độ phù hợp của đề thi với chuẩn đầu ra, đặc biệt ở các ngành kỹ thuật. Việc rà soát nhằm bảo đảm đề thi đánh giá đúng chuẩn đầu ra, không quá thách đố nhưng cũng không hạ chuẩn. Vì quan điểm của trường mong muốn cải thiện tỷ lệ tốt nghiệp đúng hạn nhưng phải đi cùng với việc bảo đảm chất lượng đào tạo”, Tiến sĩ Nhân nhấn mạnh.

Trong khi đó, ở cấp độ hệ thống, Đại học Quốc gia TPHCM cũng đang đẩy mạnh việc thiết lập hệ sinh thái chăm sóc người học toàn diện, thống nhất từ cấp lãnh đạo đến từng khoa, người học. Trọng tâm là vận hành hệ thống cảnh báo sớm nhằm theo vết lộ trình học tập, kịp thời phát hiện những cá nhân có nguy cơ tụt lại phía sau để hỗ trợ học thuật cũng như tư vấn tâm lý, tài chính.

Riêng với rào cản ngoại ngữ, Đại học Quốc gia TPHCM đã và đang xây dựng một hệ thống khảo thí đánh giá năng lực tiếng Anh độc lập, chuẩn hóa là giải pháp mang tính chiến lược nhằm bảo đảm chất lượng đào tạo và chuẩn đầu ra.

Theo Dân trí
https://dantri.com.vn/giao-duc/sau-vu-hoc-phi-qua-han-vi-sao-sinh-vien-dai-hoc-chat-vat-moi-tot-nghiep-20260824211655493.htm
Copy Link
https://dantri.com.vn/giao-duc/sau-vu-hoc-phi-qua-han-vi-sao-sinh-vien-dai-hoc-chat-vat-moi-tot-nghiep-20260824211655493.htm
Bài liên quan
Thiếu chứng chỉ tiếng Anh phải đóng 15 triệu, sinh viên nói "rất vô lý"
Lãnh đạo Trường ĐH Ngân hàng TPHCM cho rằng quy định về mức thu "học phí quá hạn" đối với sinh viên còn thiếu chuẩn đầu ra như một biện pháp cảnh báo, răn đe và giúp người học tốt nghiệp đúng hạn.

(0) Bình luận
Nổi bật Giáo dục thủ đô
Đừng bỏ lỡ
Mới nhất
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO
Sau vụ "học phí quá hạn": Vì sao sinh viên đại học chật vật mới tốt nghiệp?